Shloka 13
Dhṛtarāṣṭra–Duryodhana Dialogue on Peace and the Refusal of Compromise
रथो वेदी ख्रुवः खड्गो गदा स्लरुक् कवचोडजिनम् | चातुर्ोत्रं च धुर्या मे शरा दर्भा हविर्यश:,इसमें रथ ही वेदी है, खड़ग खुवा है, गदा खुक् है, कवच मृगचर्म है, रथका भार वहन करनेवाले मेरे चारों घोड़े ही चार होता हैं, बाण कुश हैं और यश ही हविष्य है
ratho vedī dhruvaḥ khaḍgo gadā sruk kavacājinaṃ | cāturotraṃ ca dhuryā me śarā darbhā havir yaśaḥ ||
Duryodhana nói: “Chiến xa của ta chính là bàn tế; gươm của ta là cột trụ cố định; chùy của ta là muôi rưới lễ; áo giáp của ta là da nai. Bốn con ngựa kéo xe ta là bốn vị tư tế; mũi tên ta là cỏ darbha thiêng; và danh tiếng của ta là lễ vật hiến dâng.”
दुर्योधन उवाच
Educational Q&A
The verse shows how Duryodhana reinterprets sacred Vedic sacrifice as a metaphor for warfare, revealing an ethical inversion: ritual symbols meant for dharma are appropriated to sanctify aggression and the pursuit of fame.
In Udyoga Parva, as the conflict moves toward war, Duryodhana speaks in a defiant, self-affirming tone, describing his martial preparations as if they were components of a yajña—chariot as altar, weapons as ritual implements, and fame as the offering.