Shloka 51
Pāṇḍava-senā-niryāṇa and Vyūha-vibhāga (पाण्डवसेनानिर्याण तथा व्यूहविभाग)
उलूक गच्छ कैतव्य ब्रूहि तात सुयोधनम् । कृतघ्नं वैरपुरुषं दुर्मतिं कुलपांसनम्,“जुआरी शकुनिके पुत्र तात उलूक! तुम जाओ और वैरके मूर्तिमान् स्वरूप उस कृतघ्न, दुर्बुद्धि एवं कुलांगार दुर्योधनसे इस प्रकार कह दो--
ulūka gaccha kaitavya brūhi tāta suyodhanam | kṛtaghnaṃ vairapuruṣaṃ durmatiṃ kulapāṃsanam ||
Sañjaya nói: “Hỡi Ulūka xảo trá—này con trai—hãy đi và truyền lời này đến Suyodhana: đến kẻ vô ơn, hiện thân của thù hận, kẻ phán đoán lệch lạc và là nỗi nhục của dòng tộc.”
संजय उवाच
Educational Q&A
The verse frames key ethical failures—ingratitude (kṛtaghna), habitual hostility (vaira), and corrupt judgment (durmati)—as traits that stain not only the individual but also the reputation of the lineage (kulapāṃsana). It underscores how adharma is recognized through character and conduct, especially in political conflict.
Sañjaya instructs Ulūka, identified as deceitful, to go as a messenger and convey a pointed, condemnatory message to Suyodhana (Duryodhana). The tone signals escalating hostility and the breakdown of conciliatory diplomacy in the lead-up to war.