Shloka 17
सेनापति-निर्णयः तथा पाण्डवसेनायाः कुरुक्षेत्रगमनम्
Decision on Command and the Pandavas’ March to Kurukshetra
सर्व भवतु ते राज्यं पञ्च ग्रामान् विसर्जय । अवश्यं भरणीया हि पितुस्ते राजसत्तम,मैंने कहा--नृपश्रेष्ठ! यद्यपि पाण्डव शौर्यसे सम्पन्न हैं, तथापि वे सब-के-सब अभिमान छोड़कर भीष्म, धृतराष्ट्र और विदुरके नीचे रह सकते हैं। वे अपना राज्य भी तुम्हींको दे दें और सदा तुम्हारे अधीन होकर रहें। राजा धृतराष्ट्र, भीष्म और विदुरजीने तुम्हारे हितके लिये जैसी बात कही है, वैसा ही करो। सारा राज्य तुम्हारे ही पास रहे। तुम पाण्डवोंको पाँच ही गाँव दे दो; क्योंकि तुम्हारे पिताके लिये पाण्डवोंका भरण-पोषण करना भी परम आवश्यक है
sarvaṁ bhavatu te rājyaṁ pañca grāmān visṛjya | avaśyaṁ bharaṇīyā hi pituḥ te rājasattama ||
Thần Vāyu nói: “Hãy để toàn bộ vương quốc thuộc về ngươi; chỉ nhường cho họ năm ngôi làng. Hỡi bậc vương giả tối thượng, phụ vương ngươi quả thật có bổn phận phải chu cấp cho họ.”
वायुदेव उवाच
Educational Q&A
A ruler should practice restraint and uphold familial/royal dharma: even while retaining the kingdom, he must make a minimal, just concession and ensure the dependents’ maintenance, so that greed does not override duty and lead to destructive war.
Vāyu delivers counsel aligned with the peace efforts in the Udyoga Parva: the addressee is urged to keep the full kingdom but grant the Pāṇḍavas only five villages, emphasizing that Dhṛtarāṣṭra has an unavoidable obligation to support them—an appeal meant to avert the impending Kurukṣetra conflict.