Shloka 15
Adharmic Victory as Unstable; Rules of Restraint, Mediation, and Conciliation (अधर्मविजय-अध्रुवत्व तथा क्षमा-नयः)
नामित्रो विनिकर्तव्यो नातिच्छेद्य:ः कथठ्चन । जीवित हाृप्यतिच्छिन्न: संत्यजेच्च कदाचन
bhīṣma uvāca | nāmitro vinikartavyo nāticchedyaḥ kathaṃcana | jīvitaṃ hṛpyaticchinnaḥ saṃtyajec ca kadācana ||
Bhishma nói: “Chớ dùng mưu trá với kẻ thù, cũng chớ tàn phá họ quá mức bằng bất cứ cách nào. Nếu một người bị tước đoạt cả kế sinh nhai và bị thương tích nặng nề, trong tuyệt vọng, người ấy có thể buông bỏ cả mạng sống.”
भीष्म उवाच
Educational Q&A
Even in conflict, dharma requires restraint: do not mutilate or excessively harm an enemy. Cruel overkill that destroys a person’s capacity to live can drive him to despair and self-destruction, which is ethically blameworthy.
In the Shanti Parva’s instruction on righteous conduct, Bhishma advises Yudhishthira on humane limits in warfare and punishment, warning against brutal treatment of foes.