Shloka 1
Brāhmaṇa-bheda-nirṇaya and Rājā’s Regulatory Duties (ब्राह्मणभेदनिर्णयः)
/ ऑपन-- मा बक। डे: षट्सप्ततितमो< ध्याय: उत्तम-अधम ब्राह्मणोंके साथ राजाका बर्ताव युधिछिर उवाच स्वकर्मण्यपरे युक्तास्तथैवान्ये विकर्मणि । तेषां विशेषमाचक्ष्व ब्राह्मणानां पितामह,युधिष्ठिरने पूछा--पितामह! कुछ ब्राह्मण अपने वर्णोचित कर्मोमें लगे रहते हैं तथा दूसरे बहुत-से ब्राह्मण अपने वर्णके विपरीत कर्ममें प्रवृत्त हो जाते हैं। उन सभी ब्राह्मणोंमें क्या अन्तर है? यह मुझे बताइये
Yudhiṣṭhira uvāca: svakarmaṇy apare yuktās tathaivānye vikarmaṇi | teṣāṁ viśeṣam ācakṣva brāhmaṇānāṁ pitāmaha ||
Yudhiṣṭhira thưa: “Thưa ông nội, có những Bà-la-môn chuyên tâm làm đúng bổn phận của mình, lại có nhiều Bà-la-môn khác làm những việc trái với phép tắc của họ. Xin người giảng cho con biết sự khác biệt giữa các Bà-la-môn ấy.”
युधिछिर उवाच
Educational Q&A
The verse frames a dharma-inquiry: how to discern true Brāhmaṇa conduct by distinguishing adherence to prescribed duty (svakarma) from deviation into improper action (vikarma), emphasizing ethical evaluation over mere social label.
In the Śānti Parva dialogue, Yudhiṣṭhira addresses Bhīṣma as ‘Grandfather’ and asks him to explain the difference between Brāhmaṇas who live by their proper duties and those who act contrary to them.