Shloka 138
Varṇa-dharma and Rājadharma: Yudhiṣṭhira’s Inquiry and Bhīṣma’s Normative Outline (वर्णधर्म-राजधर्म-प्रश्नोत्तरम्)
महत्त्वात् तस्य दण्डस्य नीतिर्विस्पष्टलक्षणा । नयचारश्न विपुलो येन सर्वमिदं ततम्
mahattvāt tasya daṇḍasya nītir vispaṣṭa-lakṣaṇā | nyāyācāraś ca vipulo yena sarvam idaṃ tatam ||
Bhīṣma nói: “Chính vì uy lực lớn lao của quyền trừng phạt vương quyền (daṇḍa) mà khoa trị quốc được định rõ những dấu hiệu của nó; và hạnh kiểm chính trực đặt nền trên công lý lan truyền rộng khắp—nhờ đó toàn thể thế gian này được thấm nhuần, được gìn giữ và kết nối.”
भीष्म उवाच
Educational Q&A
Effective and legitimate authority (daṇḍa) is presented as the foundation that makes nīti (good governance) clearly intelligible and enables nyāya-based ācāra (just social conduct) to flourish; through this, society and the world remain pervaded by order rather than collapsing into disorder.
In the Śānti Parva’s instruction on rājadharma, Bhīṣma continues advising Yudhiṣṭhira about kingship and social stability, emphasizing that the king’s daṇḍa—properly applied—supports the spread of justice and right conduct across the realm.