Shloka 3
दानपात्रापात्र-निर्णयः / Determining Worthy Gifts, Recipients, and Permissible Food
प्रायश्षित्तकथा होषा भक्ष्याभक्ष्यविवर्जिता | कौतूहलानुप्रवणा हर्ष जनयतीव मे,भक्ष्य और अभक्ष्यसे रहित, उपवासस्वरूप प्रायश्चित्तकी यह चर्चा बड़ी उत्सुकता पैदा करनेवाली है। यह मेरे हृदयमें हर्ष-सा उत्पन्न कर रही है
Yudhiṣṭhira uvāca: Prāyaścittakathā hy eṣā bhakṣyābhakṣyavivarjitā | Kautūhalānupravāṇā harṣaṁ janayatīva me ||
Yudhiṣṭhira nói: “Cuộc bàn luận về sự sám hối này—không vướng vào tranh luận về điều được ăn hay không được ăn—khiến tâm trí con tiến tới với niềm hiếu kỳ. Nó dường như khơi dậy một niềm hoan hỷ trong lòng con.”
युधिषछ्िर उवाच
Educational Q&A
Yudhiṣṭhira values expiation as an inner ethical process, not merely a ritual centered on dietary rules; true prāyaścitta should cultivate clarity, restraint, and moral renewal.
In the Śānti Parva dialogue, Yudhiṣṭhira responds to a discourse on prāyaścitta, expressing that a treatment of penance not preoccupied with food-permitted/forbidden distinctions fills him with curiosity and a hopeful joy.