Shloka 29
Jarā-Mṛtyu-anatikrama: Janaka–Pañcaśikha-saṃvāda
Aging and Death Cannot Be Overstepped
यो5हमज्ञानसम्मोहादज्ञया सम्प्रवृत्तवान् | ससज््याहं नि:ःसड़:ः स्थित: कालमिमं त्वहम्
yo ’ham ajñāna-sammohād ajñayā sampravṛttavān | sa-sajya-ahaṁ niḥsaṅgaḥ sthitaḥ kālam imaṁ tv aham ||
Vasiṣṭha nói: “Dẫu trong chân thật ta vốn không vướng mắc, ta vẫn bị vô minh và mê lầm thúc đẩy vào hành động. Vì thế, tuy bên trong không chấp trước, ta vẫn trải qua quãng thời gian dài này mà vướng vào bản tính vật chất trơ lì, vốn sinh ra sự dính mắc.”
वसिष्ठ उवाच
Educational Q&A
Even one who is essentially unattached can appear bound and active when overpowered by ignorance and delusion; therefore liberation requires clear self-knowledge and vigilance against moha, not merely an outward posture of renunciation.
Vasiṣṭha reflects on his own condition: despite his inner freedom (niḥsaṅgatva), he admits that ignorance propelled him into prolonged involvement with binding material nature, illustrating how delusion can sustain worldly entanglement over time.