Shloka 11
Saṃhāra-krama (The Sequence of Cosmic Dissolution) — Yājñavalkya’s Discourse
भीष्म उवाच रागं मोहं तथा स्नेहं काम॑ क्रोधं च केवलम् | योगाच्छित्त्वा ततो दोषान् पज्चैतानू् प्राप्रुवन्ति तत्
bhīṣma uvāca | rāgaṁ mohaṁ tathā snehaṁ kāmaṁ krodhaṁ ca kevalam | yogāc chittvā tato doṣān pañcaitān prāpnuvanti tat ||
Bhīṣma nói: “Hỡi Yudhiṣṭhira! Nhờ kỷ luật của yoga, bậc hành giả nhổ tận gốc năm lỗi này: tham luyến, mê muội, ái chấp, dục vọng và sân hận. Khi đã trừ bỏ chúng, người ấy đạt đến cảnh giới tối thượng.”
भीष्म उवाच
Educational Q&A
Yoga is presented as an ethical and liberating discipline: by cutting off five inner defects—attachment (rāga), delusion (moha), clinging affection (sneha), desire (kāma), and anger (krodha)—one becomes fit to attain the highest state.
In the Shanti Parva’s instruction to Yudhishthira, Bhishma continues his discourse on right conduct and inner discipline, explaining that true attainment comes from conquering mental afflictions through yoga.