Shloka 11
Aśmagīta: Janaka’s Inquiry on Loss, Kāla, and the Limits of Control (अश्मगीता)
तेषां परमदु:खानां बुद्धा भैषज्यमाचरेत् । सर्वप्राणभृतां वृत्तं प्रेक्षमाणस्ततस्तत:
teṣāṃ paramaduḥkhānāṃ buddhā bhaiṣajyam ācaret | sarvaprāṇabhṛtāṃ vṛttaṃ prekṣamāṇas tatas tataḥ ||
Janaka nói: “Đối với những khổ đau tột cùng ấy, hãy dùng trí tuệ tỉnh giác làm phương thuốc. Quan sát đây đó nếp sống của mọi loài hữu tình và thấy rõ cách những lối sống đau khổ đem quả báo đến cho họ, con người nên lấy sự phân biệt làm thuốc—tự răn mình, không để trượt vào đường sai.”
जनक उवाच
Educational Q&A
Discernment (buddhi) is presented as a therapeutic remedy: by carefully observing how harmful conduct leads to suffering for living beings, one should restrain oneself from wrong courses and thereby prevent great misery.
In the Shanti Parva’s instructional setting, King Janaka speaks as a moral teacher, advising a reflective practice: look at real-life examples of suffering caused by misguided behavior and use that insight to correct one’s own path.