Shloka 60
पापात्म-धर्मात्म-लक्षणम् तथा निर्वेदेन मोक्षमार्गः | Marks of the Sinful and the Righteous; Dispassion (Nirveda) as a Path to Liberation
राजन! इस प्रकार दुखी हुए महर्षि गौतमने घर आनेपर अपने पुत्र चिरकारीको पास ही खड़ा देखा ।। चिरकारी तु पितरं दृष्टवा परमदु:खित: । शस्त्र त्यक्त्वा ततो मूर्थ्ना प्रसादायोपचक्रमे,पिताको उपस्थित देख चिरकारी बहुत दुखी हुआ। वह हथियार फेंककर उनके चरणोंमें मस्तक झुका उन्हें प्रसन्न करनेकी चेष्टा करने लगा
cirakārī tu pitaraṃ dṛṣṭvā paramaduḥkhitaḥ | śastraṃ tyaktvā tato mūrdhnā prasādāyopacakrame ||
Bhīṣma nói: “Tâu Đại vương, hiền giả Gautama trong cơn sầu khổ ấy, khi trở về nhà, thấy con trai mình là Cirakārī đứng ngay bên. Cirakārī vừa thấy cha—người đang chìm trong đau buồn—thì chính mình cũng quặn thắt. Chàng liền quăng bỏ vũ khí, cúi đầu phủ phục dưới chân cha, tìm cách xin tha thứ và làm nguôi lòng người—chọn khiêm nhường và hòa giải thay cho giận dữ và bạo lực.”
भीष्म उवाच
Educational Q&A
Even when emotions run high, dharma is served by restraint: abandoning violence (śastra-tyāga) and seeking reconciliation through humility and appeasement. The verse highlights repentance and the ethical turn from harm to restoration of relationships.
Gautama returns home in great distress and sees his son Cirakārī nearby. Cirakārī, moved by his father’s grief, throws away his weapon and bows his head, attempting to pacify and win his father’s forgiveness.