Shloka 12
पापात्म-धर्मात्म-लक्षणम् तथा निर्वेदेन मोक्षमार्गः | Marks of the Sinful and the Righteous; Dispassion (Nirveda) as a Path to Liberation
स्त्रियं हत्वा मातरं च को हि जातु सुखी भवेत् । पितरं चाप्यवज्ञाय कः प्रतिष्ठामवाप्रुयात्
striyaṁ hatvā mātaraṁ ca ko hi jātu sukhī bhavet | pitaraṁ cāpy avajñāya kaḥ pratiṣṭhām avāpruyāt ||
Ông nghĩ: “Giết một người đàn bà—lại là chính mẹ mình—thì người con nào có thể thật sự an vui? Và ai, sau khi khinh mạn và làm nhục cha mình, lại có thể đạt được danh giá và sự kính trọng bền lâu ở đời?”
भीष्म उवाच
Educational Q&A
Bhishma underscores a dharmic axiom: grave violence against a woman—especially one’s mother—and contempt toward one’s father destroy the foundations of inner happiness (sukha) and public legitimacy (pratiṣṭhā). Ethical life begins with reverence and non-injury toward those to whom one owes life and nurture.
In the Shanti Parva’s instruction on dharma and right conduct, Bhishma warns against extreme adharma within the family sphere. He frames the point as rhetorical questions: such acts inevitably block both personal well-being and social honour.