Shloka 8
Śrī–Indra–Bali Saṃvāda: The Departure and Fourfold Placement of Lakṣmī
ऋषीणामाहुरेकं तं यं कामानावृतं नृषु । शाश्वतं सुखमत्यन्तमन्विच्छन्तं सुदुर्लभम्,उन्हें ऋषियोंमें अद्वितीय बताया जाता है। वे कामनासे सर्वथा शून्य थे। वे मनुष्योंके हृदयमें अपने उपदेशद्वारा अत्यन्त दुर्लभ सनातन सुखकी प्रतिष्ठा करना चाहते थे
ṛṣīṇām āhur ekaṃ taṃ yaṃ kāmānāvṛtaṃ nṛṣu | śāśvataṃ sukham atyantam anvicchantaṃ sudurlabham ||
Bhīṣma nói: “Trong hàng các hiền triết, người ta kể về vị ấy như bậc vô song—một người giữa loài người mà không bị dục vọng che phủ. Tìm cầu niềm an lạc vĩnh cửu, tối thượng và vô cùng hiếm có, ngài nỗ lực, bằng lời giáo huấn, để đặt nền an lạc ấy trong trái tim con người.”
भीष्म उवाच
Educational Q&A
The verse praises the ideal sage who is free from the covering of desire (kāma). Such freedom enables the pursuit of the rare, eternal happiness (śāśvata sukha), and the ethical aim is to plant this orientation toward lasting good in human hearts through guidance and teaching.
In the Śānti Parva’s instruction section, Bhīṣma continues advising Yudhiṣṭhira on dharma and inner discipline. Here he highlights a model rishi—unique among sages—whose desirelessness and quest for eternal well-being serve as a standard for human conduct and spiritual education.