Shloka 5
मनुरुवाच — इन्द्रिय-मनः-ज्ञान-क्रमः
Manu on the hierarchy of senses, mind, and knowledge
कि यज्ञविधिरेवैष किमेतज्जप्यमुच्यते । एतनमे सर्वमाचक्ष्व सर्वज्ञो हसि मे मतः,अथवा यह जप भी कोई यज्ञकी ही विधि है? जिसका जप किया जाता है, वह क्या वस्तु है? आप यह सारी बातें मुझे बताइये; क्योंकि आप मेरी मान्यताके अनुसार सर्वज्ञ हैं अहड्कारकृतश्चैव सर्वे निरयगामिन: । परावमानी पुरुषो भविता निरयोपग: जपके कारण अपनेमें बड़प्पनका अभिमान करनेवाले सभी जापक नरकगामी होते हैं। दूसरोंका अपमान करनेवाला जापक भी नरकमें ही पड़ता है
yudhiṣṭhira uvāca | kiṁ yajñavidhir evaiṣa kim etaj japyam ucyate | etan me sarvam ācakṣva sarvajño 'si me mataḥ | ahaṅkārakṛtaś caiva sarve nirayagāminaḥ | parāvamānī puruṣo bhavitā nirayopagaḥ |
Yudhiṣṭhira thưa: “Vậy japa này có phải chính là một nghi thức tế tự (yajña) chăng? Và cái gì được gọi là ‘điều phải trì tụng’ (japya)? Xin người nói cho con trọn vẹn mọi điều ấy, vì theo con, người là bậc toàn tri. Bởi kẻ trì tụng với ngã mạn—tự phụ về mình—thảy đều hướng về địa ngục; và kẻ hạ nhục người khác cũng sẽ rơi vào địa ngục.”
युधिछिर उवाच
Educational Q&A
Spiritual practice (japa) is not merely a ritual technique; its moral quality matters. If recitation is driven by ego or used to belittle others, it becomes spiritually harmful and is said to lead to a hellish destiny.
Yudhiṣṭhira questions a revered teacher about the nature of japa—whether it counts as a form of sacrificial procedure and what exactly is to be recited—while also raising an ethical warning that prideful or contemptuous practitioners incur grave demerit.