Shloka 7
Āśā-prabhava (आशाप्रभव) — On the Rise and Power of Hope/Expectation
Sumitra Itihāsa Begins
भीष्मजीने कहा--दूसरोंको मान देनेवाले महाराज! भरतनन्दन! पहले इन्द्रप्रस्थमें (राजसूययज्ञके समय) भाइयोंसहित तुम्हारी वैसी अदभुत श्री-सम्पत्ति
bhīṣma uvāca—parān mānayitā rājan bharatanandana! pūrvam indraprasthe rājasūyayajñasamaye bhrātṛbhiḥ sārdhaṃ tava tādṛśīm adbhutāṃ śrī-sampattiṃ, sā parama-uttamā sabhāṃ ca samṛddhiṃ ca dṛṣṭvā santapto duryodhanaḥ kaurava-sabhāyāṃ niṣaṇṇaḥ pituḥ dhṛtarāṣṭrasya gāḍhāṃ cintāṃ prakaṭayām āsa—sarvāṃ manovyathāṃ kathayām āsa. sabhāyāṃ sa yad avadat tat sarvaṃ śṛṇu. śrutvā hi dhṛtarāṣṭro duryodhana-vacas tadā, abravīt karṇa-sahitaṃ duryodhanam idaṃ vacaḥ.
Bhīṣma nói: “Ôi bậc quân vương biết tôn vinh người khác, ôi niềm rạng rỡ của dòng Bharata! Thuở trước, tại Indraprastha trong lễ tế Rajasuya, Duryodhana đã bị thiêu đốt trong lòng khi thấy vinh quang vương giả kỳ diệu của ngài cùng các huynh đệ—đại sảnh hội họp tối thượng và sự phồn thịnh của ngài. Ngồi trong triều đình Kuru, hắn bày tỏ nỗi lo sâu kín với phụ vương Dhritarashtra, phơi bày trọn nỗi dày vò trong tâm. Nay hãy nghe hết thảy những điều hắn đã nói trong hội ấy. Bấy giờ Dhritarashtra, nghe lời Duryodhana, liền bảo Duryodhana—cùng với Karna—như sau.”
भीष्म उवाच
Educational Q&A
The verse highlights how envy and wounded pride arise from comparing oneself to another’s prosperity, and how such inner agitation—if indulged—spills into public counsel and political decisions, becoming a seed of wider conflict. It implicitly commends the opposite disposition: honoring others and remaining steady amid others’ success.
Bhishma frames a flashback: after seeing the Pandavas’ grandeur at Indraprastha during the Rajasuya, Duryodhana becomes distressed and, in the Kuru court, confides his anxiety to Dhritarashtra. Dhritarashtra then responds to Duryodhana in the presence of Karna.