Shloka 10
त्रिवर्गमूलनिश्चयः — Determining the Roots of Dharma, Artha, and Kāma
Mahābhārata, Śānti-parva 123
सोअब्रवीत्परमप्रीतो मान्धाता राजसत्तमम् | वसुहोम॑ महाप्राज्ञमासीनं कुरुनन्दन,कुरुनन्दन! तब परम प्रसन्न हुए मान्धाताने वहाँ बैठे हुए महाज्ञानी नृपश्रेष्ठ वसुहोमसे पूछा
so 'bravīt paramaprīto māndhātā rājasattamam | vasuhomaṃ mahāprājñam āsīnaṃ kurunandana ||
Bhīṣma nói: Bấy giờ, vua Māndhātā vô cùng hoan hỷ, bèn thưa với Vasuhoma—bậc trí giả đại tài, vị vương thượng đang ngồi đó—hỡi hậu duệ nhà Kuru. Cảnh ấy mở ra một lời thỉnh vấn đầy kính cẩn: một minh quân, vui lòng vì điều đã nghe hay thấy, quay về nương nơi bậc vương hiền để cầu chỉ giáo, nhấn mạnh rằng việc trị nước phải được dẫn dắt bởi trí tuệ và lời khuyên của bậc hiền.
भीष्म उवाच
Educational Q&A
The verse highlights a dharmic model of leadership: an exemplary king, pleased and receptive, seeks guidance from a highly wise and eminent figure. It implies that righteous rule depends on humility, inquiry, and deference to wisdom rather than mere power.
Bhishma narrates that King Māndhātā, feeling very pleased, speaks to Vasuhoma—described as a foremost king and great sage—who is seated there. The verse functions as a transition into Māndhātā’s question or request for instruction.