Shloka 18
Daṇḍotpatti-kathana (Origin and Function of Daṇḍa) — वसुहोम–मान्धातृ संवाद
सर्वप्रहरणीयानि सन्ति यानीह कानिचित् । दण्ड एव स सर्वात्मा लोके चरति मूर्तिमान्
sarvapraharaṇīyāni santi yānīha kānicit | daṇḍa eva sa sarvātmā loke carati mūrtimān ||
Bhīṣma nói: Bất cứ khí cụ nào dùng để đánh phá tồn tại trong thế gian này—dù thuộc loại nào—kỳ thực đều không ngoài Daṇḍa (quyền lực của hình phạt và sự kiềm chế). Nguyên lý thấm khắp ấy, chính là bản ngã của trật tự, đi khắp thế gian trong hình hài hữu thể, hiện ra dưới dạng binh khí và phương tiện cưỡng chế.
भीष्म उवाच
Educational Q&A
The verse teaches that Daṇḍa—lawful punishment and coercive authority—is the manifest force that upholds order. All weapons and instruments of force are expressions of this single principle; when aligned with dharma, it restrains wrongdoing and protects society.
In the Śānti Parva’s instruction on rājadharma, Bhīṣma explains to the listener (Yudhiṣṭhira in context) the nature of governance: the king’s power to punish is not merely a tool but a universal principle that appears in many forms, including weapons, to maintain worldly order.