Shloka 23
Bhṛtya-niyoga: Role-appropriate appointment of servants and protection of the royal treasury (भृत्यनियोगः कोशरक्षणं च)
राजा गुणशताकीर्ण एष्टव्यस्तादृशो भवेत् | योधाश्रैव मनुष्येन्द्र सर्वे गुणगणैर्वृता:
bhīṣma uvāca | rājā guṇaśatākīrṇa eṣṭavyas tādṛśo bhavet | yodhāś caiva manuṣyendra sarve guṇagaṇair vṛtāḥ |
Bhishma nói: “Vị vua được tô điểm bởi hàng trăm đức hạnh mới là bậc quân vương mà dân chúng nên mong cầu và tuyển chọn vì phúc lợi của muôn dân. Và hỡi chúa tể loài người, những chiến sĩ trợ lực cho vua trong việc bảo hộ vương quốc cũng phải được trang bị những cụm phẩm chất ưu việt như thế. Bởi vậy, hãy tìm kiếm người hiền lương cho trọng trách này; và một vị vua mong sự thăng tiến của chính mình thì tuyệt đối không được khinh miệt binh sĩ của mình.”
भीष्म उवाच
Educational Q&A
A ruler should be richly endowed with virtues, and his military supporters should also be men of strong character; for effective and righteous governance, the king must select good people for protection of the realm and must not insult or demean his soldiers, since their dignity and morale are integral to the kingdom’s security and the king’s own success.
In the Shanti Parva’s instruction on rajadharma, Bhishma addresses the king (traditionally Yudhishthira) and lays down standards for governance: the ideal king is virtuous, and those who defend the state must likewise be qualified by good qualities; the passage emphasizes careful selection of personnel and respectful treatment of the army.