Shloka 17
शूरलक्षणवर्णनम् | Marks and Typologies of Martial Temperament
उद्धता इव सुग्रीवा विनताविहगा इव । पिण्डशीर्षातिवक्त्रा श्व वृषदंशमुखास्तथा
uddhatā iva sugrīvā vinatāvihagā iva | piṇḍaśīrṣātivaktrāś ca vṛṣadaṁśamukhās tathā ||
Bhīṣma nói: “Có kẻ hấp tấp và ngạo mạn—như những chiến mã kiểu Sugrīva—lại bồn chồn theo bản tính như loài chim của Vinatā (giống Garuḍa). Có kẻ đầu tròn, miệng lớn quá mức; kẻ khác mặt như chó dữ cắn bò. Họ giọng gằn, dễ nổi giận, đi lại gầm rống giữa chiến trường. Họ không biết phân biệt dharma, phồng lên vì kiêu mạn, hình dung đáng sợ; chỉ nhìn thôi cũng khiến người ta kinh hãi.”
भीष्म उवाच
Educational Q&A
Bhīṣma warns that outwardly fearsome, loud, and aggressive temperaments—marked by pride and uncontrolled anger—often correlate with a lack of dharma-jñāna (ethical discernment). The passage critiques intimidation and battle-roaring as signs of inner disorder rather than virtue.
In Śānti Parva, Bhīṣma instructs Yudhiṣṭhira on dharma and conduct. Here he describes certain harsh, terrifying human types through vivid animal and mythic similes (Sugrīva-type horses; Vinatā’s birds), emphasizing their violent disposition and ethical blindness.