Shloka 17
भীমेन युधिष्ठिरस्य त्यागवृत्तेः प्रतिषेधः
Bhīma’s Rebuttal of Yudhiṣṭhira’s Renunciatory Inclination
आपत्काले हि संन्यास: कर्तव्य इति शिष्यते । जरयाभिपरीतेन शत्रुभिव्यसितेन वा
āpatkāle hi saṃnyāsaḥ kartavya iti śiṣyate | jarayābhiparītena śatrubhir vyasitena vā ||
Bhima nói: “Lời dạy của các śāstra là thế này: khi gặp tai biến lớn, người ta có thể chính đáng chọn con đường xuất ly. Cũng vậy, khi bị tuổi già đè nặng, hoặc khi bị kẻ thù tước đoạt của cải và phương tiện, thì nên thọ nhận saṃnyāsa.”
भीम उवाच
Educational Q&A
Renunciation (saṃnyāsa) is presented as a legitimate and even prescribed course when one is struck by severe adversity—such as crisis, debilitating old age, or being dispossessed by enemies—so that one turns from futile worldly struggle toward a dharma-centered, inwardly disciplined life.
Within the Śānti Parva’s broader instruction on dharma and right conduct, Bhīma voices a śāstric guideline: when circumstances make ordinary worldly responsibilities impossible or meaningless—through calamity, senescence, or loss of livelihood—one may adopt the renunciant path.