Previous Verse
Next Verse

Shloka 46

Dvaipāyana-hrade Duryodhanasya Māyā — Yudhiṣṭhirasya Dharmoktiḥ (Śalya-parva, Adhyāya 30)

स्थान नारोचयंस्तत्र ततस्ते हृदम भ्ययु: । सायंकालमें विजयी पाण्डवोंकी गर्जना सुनकर और अपने सारे शिविरके लोगोंको भागा हुआ देखकर राजा दुर्योधनको चाहनेवाले उन तीनों महारथियोंको वहाँ ठहरना अच्छा न लगा; इसलिये वे उसी सरोवरके तटपर गये,तत:ः किलकिलाशब्द: प्रादुरासीद्‌ विशाम्पते । पाण्डवानां प्रह्ृशानां पठचालानां च सर्वश: प्रजानाथ! फिर तो हर्षमें भरे हुए पाण्डव और पांचालोंकी किलकिलाहटका शब्द सब ओर गूँजने लगा

sthānaṃ nārocayaṃs tatra tatas te hṛdam abhyayuḥ | tataḥ kila-kilā-śabdaḥ prādurāsīd viśāmpate | pāṇḍavānāṃ prahṛṣṭānāṃ pāñcālānāṃ ca sarvaśaḥ ||

Sanjaya thưa: “Không muốn ở lại nơi ấy, các chiến binh liền rút đi và tiến đến bờ hồ. Rồi, tâu chúa tể muôn dân, tiếng reo mừng vang dậy khắp nơi—từ phía các Pandava và Panchala, đang hân hoan vì chiến thắng.”

स्थानम्place (as an object of liking)
स्थानम्:
Karma
TypeNoun
Rootस्थान
FormNeuter, Accusative, Singular
not
:
TypeIndeclinable
Root
अरोचयन्they did not like / approve
अरोचयन्:
Karta
TypeVerb
Rootरुच्
FormImperfect (Laṅ), 3rd, Plural, Parasmaipada
तत्रthere
तत्र:
Adhikarana
TypeIndeclinable
Rootतत्र
ततःthen / thereafter
ततः:
TypeIndeclinable
Rootततः
तेthey
ते:
Karta
TypePronoun
Rootतद्
FormMasculine, Nominative, Plural
ह्रदम्lake
ह्रदम्:
Karma
TypeNoun
Rootह्रद
FormMasculine, Accusative, Singular
अभ्ययुःthey went towards / approached
अभ्ययुः:
Karta
TypeVerb
Rootया
FormPerfect (Liṭ), 3rd, Plural, Parasmaipada
ततःthen
ततः:
TypeIndeclinable
Rootततः
किलकिलाशब्दःthe 'kilikilā' shout/sound
किलकिलाशब्दः:
Karta
TypeNoun
Rootकिलकिलाशब्द
FormMasculine, Nominative, Singular
प्रादुरासीत्arose / became manifest
प्रादुरासीत्:
TypeVerb
Rootअस्
FormImperfect (Laṅ), 3rd, Singular, Parasmaipada
विशाम्पतेO lord of the people
विशाम्पते:
TypeNoun
Rootविशाम्पति
FormMasculine, Vocative, Singular
पाण्डवानाम्of the Pāṇḍavas
पाण्डवानाम्:
TypeNoun
Rootपाण्डव
FormMasculine, Genitive, Plural
प्रहृषाणाम्of the delighted/rejoicing (ones)
प्रहृषाणाम्:
TypeAdjective
Rootप्रहृष
FormMasculine, Genitive, Plural
पाञ्चालानाम्of the Pāñcālas
पाञ्चालानाम्:
TypeNoun
Rootपाञ्चाल
FormMasculine, Genitive, Plural
and
:
TypeIndeclinable
Root
सर्वशःon all sides / everywhere
सर्वशः:
TypeIndeclinable
Rootसर्वशः
प्रजानाथO lord of creatures/subjects
प्रजानाथ:
TypeNoun
Rootप्रजानाथ
FormMasculine, Vocative, Singular

संजय उवाच

S
Sañjaya
P
Pāṇḍavas
P
Pāñcālas
V
viśāmpati (the king addressed, i.e., Dhṛtarāṣṭra)