Shloka 366
अध्याय २२ — अमर्याद-युद्धवर्णन
Unrestrained Battle Description and Śakuni’s Rear Assault
घोररूपमसंवार्य निर्मर्यादमवर्तत । जैसे देहधारी जीवात्माका पाँचों इन्द्रियोंके साथ युद्ध हो रहा हो
ghorarūpam asaṃvārya nirmaryādam avartata |
Sañjaya nói: Trận chiến trở nên ghê rợn—không thể cưỡng lại và vượt khỏi mọi khuôn phép. Như một sinh linh mang thân xác phải vật lộn với năm giác quan, thì Kṛpācārya cũng giao tranh với năm anh em; và dần dần cuộc chiến ấy trở nên cực kỳ khốc liệt, không thể tránh, không còn ràng buộc, cho thấy chiến tranh có thể bào mòn sự tự chế và những giới hạn của dharma.
संजय उवाच
Educational Q&A
The verse highlights how unchecked conflict becomes 'nirmaryāda'—crossing ethical boundaries. It implicitly warns that when restraint (maryādā) collapses, violence escalates into an irresistible force, challenging dharmic conduct even among renowned warriors.
Sañjaya describes the intensifying combat in which Kṛpācārya fights the five Pāṇḍava brothers. The struggle is likened to a single embodied self contending with the five senses, emphasizing the overwhelming, many-sided pressure of facing five opponents and the growing ferocity of the battle.