Previous Verse
Next Verse

Mahabharata — Shalya Parva, Shloka 30

Śalya–Yudhiṣṭhira Duel and the Discharge of the Śakti (शल्यवधप्रसङ्गः)

महता हर्षजेनाथ नादेन कुरुपुड्रवा: | उन कुरुकुलके श्रेष्ठ वीरोंने रोषमें भरकर महान्‌ हर्षनादके साथ वेगशाली वीर मद्रराज शल्यपर धावा किया ।। ह्वादेन गजघण्टानां शड्खानां निनदेन च

mahātā harṣajenātha nādena kurupuṅgavāḥ | tān kurukulake śreṣṭhān vīrān roṣeṇa pūrayitvā mahāharṣanādena saha vegāś ca vīrā madrarājaṃ śalyam abhidadhruvuḥ || hrādena gajaghaṇṭānāṃ śaṅkhānāṃ ninadena ca ||

Sañjaya nói: Bấy giờ những bậc ưu tú nhất trong dòng Kuru cất lên tiếng gầm lớn, sinh từ niềm hân hoan, rồi ào ạt xông tới. Khi cơn giận đã tràn đầy trong lòng các dũng sĩ Kuru kiệt xuất, những chiến binh mau lẹ lao thẳng vào Śalya, vua xứ Madra, với tiếng hò reo chiến thắng—giữa tiếng chuông trên voi vang rền và tiếng tù và ốc (śaṅkha) rít lên.

महताwith great
महता:
Karana
TypeAdjective
Rootमहत्
FormNeuter, Instrumental, Singular
हर्षजेनborn of joy; joyful
हर्षजेन:
Karana
TypeAdjective
Rootहर्षज
FormMasculine, Instrumental, Singular
अथthen
अथ:
TypeIndeclinable
Rootअथ
नादेनwith a roar/cry
नादेन:
Karana
TypeNoun
Rootनाद
FormMasculine, Instrumental, Singular
कुरुपुङ्गवाःthe bulls/chiefs among the Kurus
कुरुपुङ्गवाः:
Karta
TypeNoun
Rootकुरुपुङ्गव
FormMasculine, Nominative, Plural
ह्वादेनwith the sound/clamor
ह्वादेन:
Karana
TypeNoun
Rootह्वाद
FormMasculine, Instrumental, Singular
गजघण्टानाम्of elephant-bells
गजघण्टानाम्:
TypeNoun
Rootगजघण्टा
FormFeminine, Genitive, Plural
शङ्खानाम्of conches
शङ्खानाम्:
TypeNoun
Rootशङ्ख
FormMasculine, Genitive, Plural
निनदेनwith the din/clang
निनदेन:
Karana
TypeNoun
Rootनिनद
FormMasculine, Instrumental, Singular
and
:
TypeIndeclinable
Root

संजय उवाच

S
Sañjaya
K
Kuru warriors (Kurupuṅgavāḥ / Kuru-kula vīrāḥ)
Ś
Śalya
M
Madra (as Madrarāja)
E
Elephant-bells (gajaghaṇṭāḥ)
C
Conches (śaṅkhāḥ)

Educational Q&A

The verse underscores how powerful collective emotions—joyful exhilaration and wrath—can drive warriors into intensified violence. In Mahābhārata’s ethical frame, such surges of passion (harṣa, roṣa) are potent forces that can eclipse restraint, reminding readers that inner states shape outward action, especially in war.

Sañjaya describes the Kuru champions raising a great roar and, stirring one another’s anger, rushing swiftly to attack Śalya, the king of Madra. The charge is accompanied by the booming of bells on elephants and the blaring of conches, amplifying the battlefield’s tumult.