Shloka 20
Adhyāya 6: Śibira-dvāra-sthita Bhūta-varṇana and Aśvatthāmā’s Śaraṇāgati to Mahādeva
स शोचत्यापदं प्राप्प यथाहमतिवर्त्य तौ । 'जो पुरुष अप्रिय किंतु हितकर वचन बोलनेवाले अपने सुहृदोंकी सीख नहीं सुनता है, वह विपत्तिमें पड़कर उसी तरह शोक करता है, जैसे मैं अपने उन दोनों सुहृदोंकी आज्ञाका उल्लंघन करके वष्ट पा रहा हूँ ।। शास्त्रदृष्टानविद्वान् यः समतीत्य जिघांसति
sa śocaty āpadaṃ prāpya yathāham ativartya tau | yo puruṣa apriyaṃ kintu hitakaraṃ vacanaṃ bolanevāle svasuhr̥dāṃ kī śikṣā nahīṃ suntā hai, sa vipatti meṃ paṛakara usī tarah śoka kartā hai, jaise maiṃ apane un donoṃ suhr̥doṃ kī ājñā kā ullaṅghana karke kaṣṭa pā rahā hūṃ || śāstradr̥ṣṭān avidvān yaḥ samatītya jighāṃsati
Sañjaya nói: “Khi một người rơi vào tai ương, người ấy sẽ than khóc—cũng như ta đang than khóc lúc này—vì ta đã vượt quá lời khuyên của hai người bạn chí tình ấy. Kẻ nào không chịu lắng nghe lời răn dạy tuy trái tai nhưng hữu ích, do chính những người thiện chí của mình nói ra, sẽ gặp họa rồi mới than vãn. Và kẻ ngu, coi thường điều đã được đặt định trong śāstra, vượt khỏi khuôn phép ấy mà tìm cách làm hại.”
संजय उवाच
Educational Q&A
One should accept even unpleasant counsel when it is beneficial and comes from well-wishers; rejecting such guidance leads to calamity and later regret. The verse also warns that ignorance that disregards śāstric boundaries tends toward harmful action.
Sañjaya reflects on his own sorrow, attributing it to having violated the advice or command of “those two” well-wishing figures, and generalizes the lesson: people who ignore salutary admonition fall into misfortune and then lament.