Shloka 3
Sauptika-parva Adhyāya 13 — Bhīmasena’s Pursuit of Drauṇi and the Release of a Divine Astra
युक्त परमकाम्बोजैस्तुरगै्हेममालिभि: । आदित्योदयवर्णस्य धुरं रथवरस्य तु २ ।। दक्षिणामवहच्छैब्य: सुग्रीव: सव्यतो5भवत् | पार्ष्णिवाहौ तु तस्यास्तां मेघपुष्पबलाहकौ,उसमें सोनेकी माला पहने हुए अच्छी जातिके काबुली घोड़े जुते हुए थे। उस श्रेष्ठ रथकी कान्ति उदयकालीन सूर्यके समान अरुण थी। उसकी दाहिनी धुरीका बोझ शैव्य ढो रहा था और बायींका सुग्रीव। उन दोनोंके पार्श्वभागमें क्रमश: मेघपुष्प और बलाहक जुते हुए थे
yukta-paramakāmbojais turagair hemamālibhiḥ | ādityodayavarṇasya dhuraṃ rathavarasya tu || dakṣiṇām avahac chaibyaḥ sugrīvaḥ savyato 'bhavat | pārṣṇivāhau tu tasyāstāṃ meghapuṣpabalāhakau ||
Vaiśampāyana nói: “Cỗ chiến xa thượng hạng ấy được thắng bằng những tuấn mã Kāmboja bậc nhất, cổ đeo vòng hoa vàng. Vẻ huy hoàng của nó đỏ thắm như mặt trời lúc rạng đông. Bên phải của ách do Śaibya gánh, bên trái do Sugrīva; và ở hai bên sườn phía sau là đôi ngựa Meghapuṣpa và Balāhaka.”
वैशम्पायन उवाच
Educational Q&A
Even in a narrative of violence, the text highlights that effective power depends on disciplined arrangement—properly harnessed resources, coordinated roles, and controlled energy—rather than uncontrolled rage.
Vaiśampāyana describes a splendid chariot and its team: elite Kāmboja horses with golden garlands, a dawn-sun radiance, and named horses assigned to the right, left, and rear-flank positions (Śaibya, Sugrīva, Meghapuṣpa, Balāhaka).