Shloka 1
इस प्रकार श्रीमहाभारत सभापववके अन्तर्गत अनुद्यूतपर्वमें पाण्डवोंकी प्रतिज्ञासे सम्बन् रखनेवाला सतहत्तरवाँ अध्याय पूरा हुआ ।/ ७७ ॥ अपना छा | अ-क्राछ अष्टसप्ततितमो< ध्याय: युधिष्ठिरका धृतराष्ट्र आदिसे विदा लेना, 63205 कक न्तीको अपने यहाँ रखनेका प्रस्ताव और पाण्डवोंको रहनेका उपदेश देना युधिछिर उवाच आमन्त्रयामि भरतांस्तथा वृद्धं पितामहम् । राजानं सोमदत्तं च महाराजं च बाह्विकम्,युधिष्ठिर बोले--मैं भरतवंशके समस्त गुरुजनोंसे वनमें जानेकी आज्ञा चाहता हूँ। बड़े-बूढ़े पितामह भीष्म, राजा सोमदत्त, महाराज बाह्लिक, गुरुवर द्रोण और कृपाचार्य, अश्वृत्थामा, अन्यान्य नृपतिगण, विदुर, राजा धृतराष्ट्र, उनके सभी पुत्र, युयुत्सु, संजय तथा दूसरे सब सदस्योंसे पूछकर सबकी आज्ञा लेकर वनमें जाता हूँ, फिर लौटकर आप लोगोंका दर्शन करूँगा
Yudhiṣṭhira uvāca: āmantrayāmi bharatāṁs tathā vṛddhaṁ pitāmaham | rājānaṁ Somadattaṁ ca mahārājaṁ ca Bāhlīkam ||
Yudhiṣṭhira nói: “Ta xin phép các bậc trưởng thượng của dòng Bharata, và cả vị tổ phụ tuổi cao nữa—xin phép vua Somadatta và đại vương Bāhlīka.” Sau tai họa của cuộc xúc xắc, chàng không coi việc ra đi là trốn chạy, mà là một hành vi hợp dharma: chính thức thỉnh cầu sự chuẩn thuận của những bậc đáng tôn kính, thừa nhận trật tự tôn ti, và giữ gìn nền nếp xã hội ngay giữa nỗi nhục nhã và cảnh lưu đày.
युधिछिर उवाच
Educational Q&A
Even in injustice and personal loss, one should uphold dharma through restraint and proper conduct—showing respect to elders and institutions, and acting with accountability rather than impulsive anger.
After the dice-game calamity, Yudhiṣṭhira prepares to depart for the forest and formally asks permission from the senior figures of the Kuru assembly—beginning with Bhīṣma, Somadatta, and Bāhlīka.