Previous Verse
Next Verse

Shloka 7

सभा-पर्व, अध्याय ६१ — द्रौपदी-प्रश्नः, सभाधर्मः, सत्यवचन-नियमः

युधिष्ठिरने कहा--यह जो परमानन्ददायक राजरथ है

vaiśampāyana uvāca—evaṃ śrutvā vyavasito nikṛtiṃ samupāśritaḥ | jitam ity eva śakunir yudhiṣṭhiram abhāṣata ||

Yudhiṣṭhira nói: “Cỗ chiến xa hoàng gia đem lại niềm hoan hỷ tột bậc này, đã đưa chúng ta đến đây, là chiến xa chiến thắng tên Jaitra, bậc nhất trong các chiến xa, đầy phúc lành. Khi lăn bánh, nó phát ra âm vang trầm hùng như mây và biển gầm. Chỉ riêng nó đã đáng giá như một nghìn chiến xa. Trên xe phủ da hổ; thân xe cực kỳ vững chắc; bánh xe và mọi khí cụ đều mỹ lệ; lại được trang sức bằng những chuông nhỏ. Tám tuấn mã, sẫm đen như bóng chim kurara, được cả vương quốc kính trọng, kéo cỗ xe này. Ai ngã trước đàn ngựa ấy thì không thể thoát thân dù có chạm chân xuống đất. Tâu Đại vương, cỗ xe này cùng đàn ngựa là tài sản của ta; ta đem đặt làm vật cược để đánh bạc với ngài.” Vaiśampāyana nói: “Này Janamejaya, nghe vậy, Śakuni—kẻ nương tựa vào mưu trá và đã quyết chí—lại gieo xúc xắc. Chắc mẩm phần thắng, hắn nói với Yudhiṣṭhira: ‘Thắng—ván này nữa.’”

वैशम्पायनःVaiśampāyana
वैशम्पायनः:
Karta
TypeNoun
Rootवैशम्पायन
FormMasculine, Nominative, Singular
उवाचsaid
उवाच:
Karta
TypeVerb
Rootवच्
FormPerfect, 3, Singular, Parasmaipada
एवम्thus
एवम्:
TypeIndeclinable
Rootएवम्
श्रुत्वाhaving heard
श्रुत्वा:
TypeVerb
Rootश्रु
Formक्त्वा (absolutive/gerund), Active
व्यवसितःresolved, determined
व्यवसितः:
TypeAdjective
Rootव्यवसित
FormMasculine, Nominative, Singular, क्त (past passive participle used adjectivally)
निकृतिम्deceit, trickery
निकृतिम्:
Karma
TypeNoun
Rootनिकृति
FormFeminine, Accusative, Singular
समुपाश्रितःhaving resorted to, having taken refuge in
समुपाश्रितः:
TypeAdjective
Rootसम्-उप-आ-श्रि (समुपाश्रित)
FormMasculine, Nominative, Singular, क्त (past passive participle)
जितम्won; victory (as ‘it is won’)
जितम्:
Karma
TypeNoun
Rootजित
FormNeuter, Accusative, Singular, क्त (PPP used substantively)
इतिthus (quotative)
इति:
TypeIndeclinable
Rootइति
एवindeed, just
एव:
TypeIndeclinable
Rootएव
शकुनिःŚakuni
शकुनिः:
Karta
TypeNoun
Rootशकुनि
FormMasculine, Nominative, Singular
युधिष्ठिरम्Yudhiṣṭhira
युधिष्ठिरम्:
Karma
TypeNoun
Rootयुधिष्ठिर
FormMasculine, Accusative, Singular
अभाषतspoke to, addressed
अभाषत:
TypeVerb
Rootभाष्
FormImperfect, 3, Singular, Parasmaipada

वैशम्पायन उवाच

V
Vaiśampāyana
Ś
Śakuni
Y
Yudhiṣṭhira

Educational Q&A

The verse highlights the ethical asymmetry between dharmic restraint and adharma: a person committed to propriety (Yudhiṣṭhira) can be trapped when an opponent openly relies on fraud (nikṛti). It warns that righteousness without prudence can be exploited, especially in addictive or honor-bound contests like gambling.

After hearing the stake being offered, Śakuni—intent on cheating—throws the dice again and immediately declares victory, telling Yudhiṣṭhira that this item too has been won. It is part of the escalating rigged dice match in the Sabha (royal hall).