Shloka 20
अर्जुनस्य दिग्विजयारम्भः — Arjuna Initiates the Northern Campaign and Secures Bhagadattta’s Tribute
तृणपीडं यथाकामं पूर्णयोगं समुष्टिकम् । एवमादीनि युद्धानि प्रकुर्वन्ती परस्परम्,तदनन्तर वे अपनी इच्छाके अनुसार “तृणपीड” (रस्सी बनानेके लिये बटे जानेवाले तिनकोंकी भाँति हाथ-पैर आदिको ऐंठना) तथा मुष्टिकाघातसहित पूर्णयोग (मुक्केकी एक अंगमें मारनेकी चेष्टा दिखाकर दूसरे अंगमें आघात करना) आदि युद्धके दाँव-पेंचोंका प्रयोग एक-दूसरेपर करने लगे
tṛṇapīḍaṃ yathākāmaṃ pūrṇayogaṃ samuṣṭikam | evamādīni yuddhāni prakurvantī parasparam |
Rồi theo ý mình, họ bắt đầu dùng những thế vật và đòn thế như tṛṇapīḍa—vặn xoắn tay chân như bện cỏ làm dây—và pūrṇayoga kèm những cú đấm, dùng đòn giả rồi đánh bất ngờ. Thế là họ áp sát giao đấu, thử sức và thử nghề trong một cuộc tranh tài bị chi phối bởi lô-gic khắc nghiệt của đấu trường hơn là bởi lòng trắc ẩn.
श्रीकृष्ण उवाच
Educational Q&A
The verse highlights how physical conflict quickly becomes a display of technique, feint, and force; ethically, it invites reflection on the difference between regulated contest and cruelty—how skill can be used either within restraint or as a means to intensify harm.
A close-quarters bout is underway: the fighters begin applying recognized wrestling holds and fist-strikes—twisting locks like tṛṇapīḍa and combined maneuvers (pūrṇayoga)—each countering the other in a mutual exchange of increasingly forceful techniques.