Shloka 16
कृष्णेन अर्जुनस्य प्रोत्साहनम् — Kṛṣṇa’s Exhortation to Arjuna
Prelude to Karṇa’s Slaying
कितने ही हाथी घुड़सवारोंके छोड़े हुए तोमरों तथा अनेक विपक्षियोंको भी सूँड़ोंसे पकड़कर रणभूमिमें विचरते थे तथा दूसरे उनको टुकड़े-टुकड़े कर डालते थे ।।
nārācaiś chinnavarmāṇo bhrājanti sma gajottamāḥ | himāgame yathā rājan vyabhrā iva mahīdharāḥ ||
Sañjaya thưa: Tâu Đại vương, có những con voi dùng vòi chộp lấy các lao tomara do kỵ binh phóng ra, lại quắp cả nhiều kẻ địch, rồi đi lại trên chiến địa; những con khác thì xé nát chúng thành từng mảnh. Và những voi bậc nhất, áo giáp bị mũi tên nārāca chém rách, xé toạc, vẫn rực sáng giữa trận tiền—như núi non mùa lạnh, khi trời quang không mây, hiện ra trong vẻ trong trẻo chói ngời.
संजय उवाच
Educational Q&A
The verse highlights the paradox of battlefield ‘splendour’: even when armour is destroyed and life is exposed to mortal danger, warriors and war-elephants continue forward. It implicitly warns that worldly protections are fragile, while also reflecting the kṣatriya ideal of steadfastness amid suffering—an ethically complex endurance within a destructive enterprise.
Sanjaya describes the Kurukṣetra fighting to Dhṛtarāṣṭra. War-elephants, struck by nārāca arrows that slice their armour, still appear radiant. Their appearance is compared to cloudless mountains in the cold season—clear, stark, and imposing—intensifying the visual drama of the battle.