Shloka 26
Karṇa’s advance against the Pāṇḍava host; Arjuna’s clash with the Saṃśaptakas (कर्णस्य पाण्डवसेनाप्रवेशः—अर्जुनस्य संशप्तकसंप्रहारः)
यो हि यन्मनसा काम दध्यौ त्रिपुरसंश्रय:,निबोध मनसा चात्र न ते कार्या विचारणा । दुर्योधन बोला--मद्रराज! मैं पुन: आपसे जो कुछ कह रहा हूँ, उसे सुनिये। प्रभो! पूर्वकालमें देवासुर-संग्रामके अवसरपर जो घटना घटित हुई थी तथा जिसे महर्षि मार्कण्डेयने मेरे पिताजीको सुनाया था, वह सब मैं पूर्णरूपसे बता रहा हूँ। राजर्षिप्रवर! आप मन लगाकर इसे सुनिये, इसके विषयमें आपको कोई अन्यथा विचार नहीं करना चाहिये तप उग्र॑ समास्थाय नियमे परमे स्थिता: । उस समय देवताओंने दैत्योंको परास्त कर दिया था, यह हमारे सुननेमें आया है। राजन! दैत्योंके परास्त हो जानेपर तारकासुरके तीन पुत्र ताराक्ष, कमलाक्ष और विद्युन्माली उग्र तपस्याका आश्रय ले उत्तम नियमोंका पालन करने लगे
yo hi yanmanasā kāmaṁ dadhyau tripurasaṁśrayaḥ, nibodha manasā cātra na te kāryā vicāraṇā |
Duryodhana nói: “Bất cứ điều gì một kẻ đã nương tựa nơi Tripura ấp ủ trong tâm—hãy hiểu điều ấy ở đây với tâm trí vững vàng. Ngài không cần nuôi nghi hoặc hay nghĩ ngược lại.”
दुर्योधन उवाच
Educational Q&A
The verse stresses firmness of understanding regarding a resolved intention: once a purpose has been mentally formed by one aligned with a particular cause (here, ‘Tripura’), the listener is urged to grasp it clearly and not be distracted by wavering doubt or over-deliberation.
Duryodhana is addressing his interlocutor in a directive tone, asking him to listen attentively and accept the point being made without second-guessing. The line functions as a rhetorical push toward confidence and compliance before the ensuing narrative or argument.