Shloka 86
Vāsudeva-Māhātmya: Duryodhana’s Inquiry and Bhīṣma’s Theological Account of Keśava
Devanagari script
निहत्य भीष्मं सगणं तथा55जौ द्रोणं च शैनेय रथप्रवीरौ । प्रीतिं करिष्यामि धनंजयस्य राज्ञक्ष॒ भीमस्य तथाश्रिनोक्ष,'सात्यके! सहायकगणोंसहित भीष्म और द्रोण--इन दोनों वीर महारथियोंको युद्धमें मारकर मैं अर्जुन, राजा युधिष्ठिर, भीमसेन तथा नकुल-सहदेवको प्रसन्न करूँगा
Translation
Sañjaya nói: “Này Sātyaki (Śaineya)! Khi ta giết Bhīṣma cùng đám trợ chiến của ông ta, và cả Droṇa nữa—hai bậc đại xa chiến binh—ngay trong trận này, ta sẽ làm cho Dhanañjaya (Arjuna), vua Yudhiṣṭhira, Bhīmasena, cùng Nakula–Sahadeva được hoan hỷ.”
Word by Word
निहत्यhaving slain
निहत्य:
Karma
TypeVerb
Rootहन् (√हन्) उपसर्ग: नि-
Formक्त्वान्त (absolutive/gerund), परस्मैपद-भावार्थ
भीष्मम्Bhishma
भीष्मम्:
Karma
TypeNoun
Rootभीष्म
FormMasculine, Accusative, Singular
सगणम्together with his troop/retinue
सगणम्:
Karma
TypeAdjective
Rootस-गण
FormMasculine, Accusative, Singular
तथाand likewise
तथा:
TypeIndeclinable
Rootतथा
द्रोणम्Drona
द्रोणम्:
Karma
TypeNoun
Rootद्रोण
FormMasculine, Accusative, Singular
चand
च:
TypeIndeclinable
Rootच
शैनेयO Shaineya (Satyaki)
शैनेय:
TypeNoun
Rootशैनेय
FormMasculine, Vocative, Singular
रथप्रवीरौthe two foremost chariot-warriors
रथप्रवीरौ:
Karma
TypeNoun
Rootरथ-प्रवीर
FormMasculine, Accusative, Dual
प्रीतिम्pleasure, satisfaction
प्रीतिम्:
Karma
TypeNoun
Rootप्रीति
FormFeminine, Accusative, Singular
करिष्यामिI shall do/make
करिष्यामि:
Karta
TypeVerb
Rootकृ (√कृ)
FormSimple Future (लृट्), 1st, Singular, Parasmaipada
धनञ्जयस्यof Dhananjaya (Arjuna)
धनञ्जयस्य:
Sampradana
TypeNoun
Rootधनञ्जय
FormMasculine, Genitive, Singular
राज्ञःof the king
राज्ञः:
Sampradana
TypeNoun
Rootराजन्
FormMasculine, Genitive, Singular
भीमस्यof Bhima
भीमस्य:
Sampradana
TypeNoun
Rootभीम
FormMasculine, Genitive, Singular
तथाand also
तथा:
TypeIndeclinable
Rootतथा
अश्विनोःof the two Ashvins (i.e., Nakula and Sahadeva)
अश्विनोः:
Sampradana
TypeNoun
Rootअश्विन्
FormMasculine, Genitive, Dual
Speaker
संजय उवाच
Character Dynamics
Dharma Sankata (Moral Dilemma)
War Context
Verse Rasa (Emotional Essence)
Philosophical Teaching
Political Layer
Geographic Context
Meter (Chandas)
Sandhi Notes