Shloka 816
Daiva–Puruṣakāra Discourse and the Elephant-Corps Engagement (भीमगजानीक-सम्भ्रान्ति)
प्राहिणोन्मृत्युलोकाय तदद्भुतमिवाभवत् वहाँ होती हुई उस भयंकर बाण-वर्षाको रोककर महाबली भीमसेन हाथमें गदा ले बड़े वेगसे कलिंग-सेनामें कूद पड़े। उस सेनामें घुसकर शत्रुमर्दन भीमने पहले सात सौ वीरोंको यमलोक पहुँचाया। फिर दो हजार कलिंगोंको मृत्युके लोकमें भेज दिया। यह अद्भुत-सी घटना हुई
sañjaya uvāca | prāhiṇon mṛtyulokāya tad adbhutam ivābhavat |
Sañjaya nói: Chàng đã sai họ đến cõi Tử Thần; tựa như một điều kỳ dị đã xảy ra. Chặn đứng cơn mưa tên ghê rợn ấy, Bhīmasena đại lực cầm chùy trong tay, lao vút và nhảy bổ vào đội quân Kaliṅga. Xông sâu vào hàng ngũ, Bhīma—kẻ nghiền nát quân thù—trước hết đưa bảy trăm dũng sĩ đến nơi ở của Yama, rồi lại ném hai nghìn người Kaliṅga vào miền của cái chết. Thật là một cảnh tượng lạ lùng giữa bổn phận tàn khốc của chiến tranh.
संजय उवाच
Educational Q&A
The passage underscores the harsh reality of kṣatriya-dharma in war: a warrior’s duty may demand fearsome action, yet the narrative frames the scale and decisiveness of Bhīma’s deed as ‘adbhuta’—a wonder—highlighting how extraordinary prowess operates within the grim moral landscape of battle and mortality.
Sañjaya describes Bhīma halting a terrifying arrow-shower, taking up his mace, and charging into the Kaliṅga formation. Inside their ranks he slays vast numbers—first seven hundred warriors, then two thousand Kaliṅgas—sending them to Yama’s realm, an event presented as astonishing.