Mokṣa–Saṃnyāsa–Tyāga–Guṇa-Vibhāga (Renunciation, Relinquishment, and the Three Guṇas) — Mahābhārata 6, Bhīṣma-parva
सम्बन्ध-- शरीरमें स्थित होनेपर भी आत्मा क्यों नहीं लिप्त होता? इसपर कहते हैं-- यथा सर्वगतं सौक्ष्म्यादाकाशं नोपलिप्यते । सर्वत्रावस्थितो देहे तथा55त्मा नोपलिप्यते
arjuna uvāca — yathā sarvagataṃ saukṣmyād ākāśaṃ nopalipyate | sarvatrāvasthito dehe tathātmā nopalipyate ||
Như hư không, tuy trùm khắp, vẫn không bị nhiễm vì tính vi tế của nó; cũng vậy, Tự Ngã—dù hiện diện khắp trong thân—không bị vấy bẩn bởi các điều kiện hay hành vi của thân. Ý nghĩa đạo đức là: sự thanh tịnh nội tâm và trách nhiệm được đặt trên việc nhận ra Tự Ngã là bất nhiễm, còn hành động và hệ quả thuộc về tự nhiên hữu thân.
अजुन उवाच
The Self (ātman) remains unstained by bodily states and actions, just as all-pervading space is not tainted; recognizing this supports non-attachment and inner steadiness while engaging in rightful action.
Arjuna raises a philosophical point about why the Self is not affected despite dwelling in the body, using the analogy of space to frame the Self’s subtle, untainted nature.