Shloka 119
इस प्रकार श्रीमहाभारत भीष्मपर्वके अन्तर्गत भीष्मवधपर्वमें भीष्मजीके रथसे गिरनेसे सम्बन्ध रखनेवाला एक सौ उन्नीसवाँ अध्याय पूरा हुआ
iti prakāraṃ śrīmahābhārate bhīṣmaparvaṇi antargate bhīṣmavadhaparvaṇi bhīṣmajī-rathāt patanena sambandhaṃ rakhnēvālā ekaśata-unnaviṃśat-tamo 'dhyāyaḥ samāptaḥ
Sanjaya thưa: Như vậy, chương thứ một trăm mười chín của Bhīṣma Parva trong Śrī Mahābhārata—thuộc phần nói về sự ngã xuống của Bhīṣma, gắn với việc Bhīṣma rời khỏi chiến xa—đã kết thúc. Lời kể đánh dấu một bước ngoặt quyết định của cuộc chiến, nơi sự gục ngã của bậc trưởng lão đáng tôn kính phơi bày cái giá bi thảm của xung đột và những đòi hỏi phức tạp của bổn phận (dharma) giữa bạo lực.
संजय उवाच
Educational Q&A
As a colophon-style closing, the verse does not teach a doctrine directly; it highlights the epic’s ethical frame by marking Bhīṣma’s fall as a moment where duty, loyalty, and the harsh consequences of war converge—reminding the reader that even the most venerable figures are subject to the outcomes of righteous and unrighteous choices in conflict.
Sañjaya signals the end of a chapter in the Bhīṣma Parva, specifying that it concerns the episode of Bhīṣma falling from his chariot—an editorial/narrative marker indicating the completion of that unit of the story.