Shloka 1
भीमसेनस्य बहुमहारथसंयुगः
Bhīmasena’s Engagement with Multiple Mahārathas
[दाक्षिणात्य अधिक पाठके ५ ६ श्लोक मिलाकर कुल ४० ६ “लोक हैं।] #फ्जिआा तल () अजीज षर्डाधिकशततमोब< ध्याय: भीष्मके द्वारा पराजित पाण्डवसेनाका पलायन और भीष्मको मारनेके लिये ४६90 हुए श्रीकृष्णको अर्जुनका कना संजय उवाच ततः पिता तव क्रुद्धो निशितैः सायकोत्तमै: । आजपघान रणे पार्थान् सहसेनान् समन्ततः
sañjaya uvāca | tataḥ pitā tava kruddho niśitaiḥ sāyakottamaiḥ | raṇe pārthān saha-senān samantato 'bhighnan ||
Sañjaya thưa: Tâu Đại vương! Khi ấy, Devavrata (Bhīṣma), người anh của phụ vương ngài, nổi giận, liền dùng những mũi tên sắc bén và thượng hạng mà đánh trúng các con trai của Pṛthā, cùng toàn quân của họ, từ mọi phía trên chiến địa. Cảnh ấy nêu bật bổn phận chiến trận đáng sợ của Bhīṣma với tư cách thống soái, đồng thời làm tăng thêm căng thẳng đạo lý khi bậc trưởng thượng phải giao chiến với thân tộc trong một cuộc chiến bị thúc đẩy bởi tranh chấp về lẽ phải.
संजय उवाच
Educational Q&A
The verse highlights the harsh reality of kshatriya warfare: even revered elders like Bhishma, bound by role and allegiance, can become instruments of intense violence. It invites reflection on how anger and duty operate within dharma, and how moral complexity deepens when family ties are set against political obligation.
Sanjaya reports to Dhritarashtra that Bhishma, provoked, launches a powerful assault, striking the Pandavas and their forces from all directions with excellent, sharp arrows—setting the stage for the Pandava army’s distress and the urgent search for a way to neutralize Bhishma.