Shloka 45

Adhyāya 104 — Śikhaṇḍin-puraskāraḥ (Śikhaṇḍin as Vanguard) and Bhīṣma’s Counter-Advance

Devanagari script

तस्य द्रोणसुतश्चापं द्विधा चिच्छेद भारत । अथैनं छिन्नधन्वानं ताडयामास सायकै:,भारत! उस द्रोणपुत्रने सात्यकिके धनुषके दो टुकड़े कर दिये और धनुष कट जानेपर उन्हें सायकोंसे घायल करना आरम्भ किया

Transliteration

tasya droṇasutaś cāpaṃ dvidhā ciccheda bhārata | athainaṃ chinnadhanvānaṃ tāḍayāmāsa sāyakaiḥ ||

Translation

Sañjaya nói: Hỡi Bhārata, con trai của Droṇa đã chém đôi cây cung của Sātyaki. Rồi thấy đối thủ đã mất vũ khí, hắn liền bắt đầu bắn tên đánh tới không ngừng—một cảnh cho thấy đà tàn khốc của chiến trận, nơi lợi thế được ép dùng không chút ngơi, và dharma của người chiến sĩ bị thử thách khi bất chợt rơi vào thế mong manh.

Word by Word

• तस्य: of him/his
• तस्य: Sambandha
• Type: Pronoun
• Root: तद्
• Form: Masculine/Neuter, Genitive, Singular

• द्रोणसुतः: Drona's son (Ashvatthaman)
• द्रोणसुतः: Karta
• Type: Noun
• Root: द्रोणसुत
• Form: Masculine, Nominative, Singular

• च: and
• Type: Indeclinable
• Root: च

• आपम्: bow
• आपम्: Karma
• Type: Noun
• Root: चाप
• Form: Masculine/Neuter, Accusative, Singular

• द्विधा: in two, into two parts
• Type: Indeclinable
• Root: द्विधा

• चिच्छेद: cut, severed
• Type: Verb
• Root: छिद्
• Form: Perfect (Liṭ), 3rd, Singular, Parasmaipada

• भारत: O Bharata
• Type: Noun (vocative epithet)
• Root: भारत
• Form: Masculine, Vocative, Singular

• अथ: then
• Type: Indeclinable
• Root: अथ

• एनम्: him
• एनम्: Karma
• Type: Pronoun
• Root: एतद्
• Form: Masculine, Accusative, Singular

• छिन्नधन्वानम्: one whose bow is cut/broken (disarmed)
• छिन्नधन्वानम्: Karma
• Type: Adjective
• Root: छिन्नधन्वन्
• Form: Masculine, Accusative, Singular

• ताडयामास: struck, beat, attacked
• Type: Verb
• Root: तड्
• Form: Periphrastic perfect (Liṭ), 3rd, Singular, Parasmaipada

• सायकैः: with arrows
• सायकैः: Karana
• Type: Noun
• Root: सायक
• Form: Masculine, Instrumental, Plural

• भारत: O Bharata
• Type: Noun (vocative epithet)
• Root: भारत
• Form: Masculine, Vocative, Singular

Speaker

संजय उवाच

Characters & Entities

• Sañjaya
• Dhṛtarāṣṭra (addressed as Bhārata)
• Droṇa
• Aśvatthāmā (Droṇasuta)
• Sātyaki (implied by context: the disarmed warrior)
• bow (cāpa)
• arrows (sāyaka)