Previous Verse
Next Verse

Shloka 54

Babhruvāhana’s Lament and Appeal for Expiation (प्रायश्चित्त-याचना)

उत्यथिते पुरुषव्याप्रे पुनर्लक्ष्मीवति प्रभो । दिव्या: सुमनस: पुण्या ववृषे पाकशासन:,प्रभो! पुरुषसिंह श्रीमान्‌ अर्जुनके पुनः उठ जानेपर पाकशासन इन्द्रने उनके ऊपर दिव्य एवं पवित्र फूलोंकी वर्षा की

utthite puruṣavyāghre punar lakṣmīvati prabho | divyāḥ sumanasaḥ puṇyā vavṛṣe pākaśāsanaḥ ||

Vaiśaṃpāyana thưa: “Muôn tâu chúa thượng! Khi Arjuna—mãnh hổ giữa loài người, rạng ngời phúc lộc—đứng dậy lần nữa, Pākaśāsana (Đế Thích/Indra) liền rải xuống trên chàng cơn mưa hoa thiêng liêng và thanh tịnh. Cảnh ấy xác chứng rằng dũng khí bền bỉ và quyết tâm chính nghĩa, khi thuận theo dharma (Chánh pháp), sẽ được chư thiên tôn vinh.”

उत्थितेwhen (he) had risen / on rising
उत्थिते:
Adhikarana
TypeAdjective
Rootउत्थित (√स्था + उत्, क्त)
FormMasculine, Locative, Singular
अथthen
अथ:
TypeIndeclinable
Rootअथ
पुरुषव्याघ्रेin/when the tiger among men (Arjuna)
पुरुषव्याघ्रे:
Adhikarana
TypeNoun
Rootपुरुषव्याघ्र
FormMasculine, Locative, Singular
पुनःagain
पुनः:
TypeIndeclinable
Rootपुनः
लक्ष्मीवतिin the fortunate/glorious one
लक्ष्मीवति:
Adhikarana
TypeAdjective
Rootलक्ष्मीवत्
FormMasculine, Locative, Singular
प्रभोO lord
प्रभो:
TypeNoun
Rootप्रभु
FormMasculine, Vocative, Singular
दिव्याःdivine
दिव्याः:
Karta
TypeAdjective
Rootदिव्य
FormFeminine, Nominative, Plural
सुमनसःflowers
सुमनसः:
Karta
TypeNoun
Rootसुमनस्
FormFeminine, Nominative, Plural
पुण्याःholy, auspicious
पुण्याः:
Karta
TypeAdjective
Rootपुण्य
FormFeminine, Nominative, Plural
ववृषेrained down / showered
ववृषे:
TypeVerb
Root√वृष्
FormPerfect (Liṭ), 3rd, Singular, Parasmaipada
पाकशासनःIndra (Punisher of Pāka)
पाकशासनः:
Karta
TypeNoun
Rootपाकशासन
FormMasculine, Nominative, Singular
प्रभोO lord
प्रभो:
TypeNoun
Rootप्रभु
FormMasculine, Vocative, Singular

वैशमग्पायन उवाच

V
Vaiśaṃpāyana
A
Arjuna
I
Indra (Pākaśāsana)
D
divine flowers (sumanas)

Educational Q&A

Righteous courage and steadfastness, when grounded in dharma, receive affirmation from higher powers; divine honors symbolize moral legitimacy rather than mere worldly success.

As Arjuna rises again—presented as a foremost hero—Indra, called Pākaśāsana, showers him with celestial, sanctifying flowers, marking approval and auspiciousness in the unfolding events of the Aśvamedhika Parva.