Shloka 12
Marutta–Indra Rivalry and Bṛhaspati’s Priestly Refusal (मरुत्तेन्द्रस्पर्धा—बृहस्पतेः पौरोहित्यनिश्चयः)
संजीव्य कालमिष्टं च सशरीरो दिवं गत: । बभूव तस्य पुत्रस्तु ययातिरिव धर्मवित्
saṃjīvya kālam iṣṭaṃ ca saśarīro divaṃ gataḥ | babhūva tasya putras tu yayātir iva dharmavit avikṣit ||
Vyāsa nói: Sống ở cõi đời này đúng theo thời hạn đã định và theo điều mình mong muốn, vua Karaṇḍhama rốt cuộc đã lên thiên giới ngay với thân xác của mình. Con trai ông, Avikṣit—bậc am tường dharma như Yayāti—bèn nổi danh. Nhờ dũng lực và đức hạnh, ông khuất phục kẻ thù, thu phục toàn cõi địa cầu; đối với thần dân, ông như người cha—che chở, công chính và nuôi dưỡng.
व्यास उवाच
Educational Q&A
The verse upholds the ethic of dharmic kingship: a ruler’s true greatness lies not only in conquest but in righteous conduct and paternal care for subjects. It also presents the ideal of a life completed in due time, culminating in a meritorious ascent to heaven.
Vyāsa narrates a succession: King Karaṇḍhama completes his life and attains heaven bodily; his son Avikṣit, compared to Yayāti in dharma-knowledge, becomes a powerful and virtuous ruler who subdues enemies and governs the earth while caring for his people like a father.