Shloka 17
Brahma-vidyā: Satya–Tapas and the Enumeration of Tattvas
Arjuna–Vāsudeva framed dialogue
यो विद्वान सहसंवासं विवासं चैव पश्यति । तथैवैकत्वनानात्वे स दुःखात् परिमुच्यते,जो विद्वान् संयोग और वियोगको तथा वैसे ही एकत्व और नानात्वको एक साथ तत्त्वतः जानता है, वह दुःखसे मुक्त हो जाता है
yo vidvān sahasaṃvāsaṃ vivāsaṃ caiva paśyati | tathaivaikatva-nānātve sa duḥkhāt parimucyate ||
Thần Vāyu nói: “Bậc trí, người thấy đúng như thật cả sự hội ngộ lẫn chia lìa—và cũng hiểu như thật tính nhất thể và tính đa thù—thì được giải thoát khỏi sầu khổ.”
वायुदेव उवाच
Educational Q&A
Clear discernment of life’s opposites—union and separation, oneness and diversity—dissolves attachment and confusion; with that insight, sorrow no longer binds the mind.
In Ashvamedhika Parva, Vāyu speaks as a teacher, offering a reflective, philosophical instruction: the listener is urged to ‘see’ reality correctly, so that grief arising from changing relationships and shifting identities is overcome.