Shloka 9

अश्वमेध-उपदेशः तथा मरुत्त-यज्ञ-धन-प्रसङ्गः

Counsel on Aśvamedha and the Marutta-treasure episode

Devanagari script

यजस्व वाजिमेधेन विधिवद्‌ दक्षिणावता । बहुकामान्नवित्तेन रामो दाशरथिर्यथा,विधिवत्‌ दक्षिणा देकर बहुत-से मनोवांछित पदार्थ, अन्न और धनसे सम्पन्न अश्वमेध यज्ञके द्वारा दशरथनन्दन श्रीरामकी भाँति यजन करो

Transliteration

yajasva vājimedhena vidhivad dakṣiṇāvatā | bahukāmānna-vittena rāmo dāśarathir yathā ||

Translation

Vyāsa nói: “Hãy cử hành lễ tế Aśvamedha đúng theo nghi thức, kèm đầy đủ dakṣiṇā—những lễ vật ban tặng theo quy định cho các vị chủ tế. Hãy để lễ ấy dồi dào phúc lành như ý, lương thực và của cải—thờ phụng bằng nghi lễ này như Rāma, con của Daśaratha, thuở trước đã làm—để vương quyền của ngươi được tái lập trên nền tảng dharma và phúc lợi của muôn dân.”

Word by Word

• यजस्व: perform sacrifice; worship (you should)
• Type: Verb
• Root: यज्
• Form: लोट्, आत्मनेपद, मध्यम, एकवचन

• वाजिमेधेन: by the Aśvamedha (horse-sacrifice)
• वाजिमेधेन: Karana
• Type: Noun
• Root: वाजिमेध
• Form: पुंलिङ्ग, तृतीया, एकवचन

• विधिवत्: according to rule; duly
• Type: Indeclinable
• Root: विधिवत्

• दक्षिणावता: with sacrificial fees (dakṣiṇā); endowed with gifts
• दक्षिणावता: Karana
• Type: Adjective
• Root: दक्षिणावत्
• Form: पुंलिङ्ग, तृतीया, एकवचन

• बहुकामान्नवित्तेन: with many desired objects, food, and wealth
• बहुकामान्नवित्तेन: Karana
• Type: Noun
• Root: बहुकामान्नवित्त
• Form: नपुंसकलिङ्ग, तृतीया, एकवचन

• रामः: Rāma
• रामः: Karta
• Type: Noun
• Root: राम
• Form: पुंलिङ्ग, प्रथमा, एकवचन

• दाशरथिः: son of Daśaratha
• दाशरथिः: Karta
• Type: Noun
• Root: दाशरथि
• Form: पुंलिङ्ग, प्रथमा, एकवचन

• यथा: as; just as
• Type: Indeclinable
• Root: यथा

Speaker

व्यास उवाच

Characters & Entities

• Vyāsa
• Aśvamedha (Vājimedha) sacrifice
• dakṣiṇā (ritual gifts/fees)
• Rāma
• Daśaratha