Shloka 343
धृतराष्ट्रस्य पाण्डवेषु प्रीति-वृत्तान्तः | Dhṛtarāṣṭra’s Affectionate Disposition toward the Pāṇḍavas
गान्धार्याश्रैव राजेन्द्र तदनुज्ञातुमरहसि । “वे सब युद्धमें सम्मुख मारे गये हैं
gāndhāryāś caiva rājendra tad anu jñātum arhasi |
Dhṛtarāṣṭra nói: “Hỡi bậc vương giả tối thượng, xin hãy ban phép cho ta và Gandhārī. Tất cả các con của chúng ta đã ngã xuống khi đối diện kẻ thù trong chiến trận, nên đã đạt đến những cõi giới dành cho người chết khi còn mang vũ khí. Nay, vì lợi ích tối hậu của chính mình, Gandhārī và ta phải thực hành khổ hạnh thanh tịnh; vậy xin hãy cho phép chúng ta.”
धृतराष्ट उवाच
Educational Q&A
Even after catastrophic loss, one may turn toward purification and spiritual discipline. Dhṛtarāṣṭra frames renunciation and tapas as a pursuit of ultimate welfare (hita), while also acknowledging the warrior code that grants fallen fighters a destined posthumous realm.
In the Āśramavāsika episode, Dhṛtarāṣṭra addresses Yudhiṣṭhira as ‘rājendra’ and seeks formal permission for himself and Gāndhārī to withdraw from courtly life and undertake ascetic austerities, interpreting the deaths of their sons as having led them to the warriors’ worlds.