Next Verse

Shloka 1

Kuntī’s Retrospective Uddharṣaṇa and Renunciatory Resolve (कुन्त्युद्धर्षण-प्रत्याख्यानम्)

ऑपन-माज बक। डिश चतुर्विशो$ध्याय: पाण्डवों तथा पुरवासियोंका कुन्ती, गान्धारी और धृतराष्ट्रके दर्शन करना वैशम्पायन उवाच ततस्ते पाण्डवा दूरादवतीर्य पदातय: । अभिजममुर्नरपतेराश्रमं विनयानता:,वैशम्पायनजी कहते हैं-जनमेजय! तदनन्तर वे समस्त पाण्डव दूरसे ही अपनी सवारियोंसे उतर पड़े और पैदल चलकर बड़ी विनयके साथ राजाके आश्रमपर आये

vaiśampāyana uvāca | tataḥ te pāṇḍavā dūrād avatīrya padātayaḥ | abhijagmur narapater āśramaṁ vinayānvitāḥ ||

Vaiśampāyana nói: Khi ấy, các Pāṇḍava từ xa đã xuống khỏi xe ngựa, rồi đi bộ, với lòng khiêm cung, tiến đến am thất của nhà vua. Cảnh ấy nêu rõ đạo lý tôn kính: dẫu là bậc chiến thắng cũng biết kìm lòng kiêu mạn, lấy sự giản dị mà kính trọng bậc trưởng thượng và các ẩn sĩ.

वैशम्पायनःVaiśampāyana
वैशम्पायनः:
Karta
TypeNoun
Rootवैशम्पायन
FormMasculine, Nominative, Singular
उवाचsaid
उवाच:
TypeVerb
Rootवच्
FormPerfect, Third, Singular
ततःthen/from there
ततः:
TypeIndeclinable
Rootततः
तेthey
ते:
Karta
TypePronoun
Rootतद्
FormMasculine, Nominative, Plural
पाण्डवाःthe Pāṇḍavas
पाण्डवाः:
Karta
TypeNoun
Rootपाण्डव
FormMasculine, Nominative, Plural
दूरात्from afar
दूरात्:
Apadana
TypeNoun
Rootदूर
FormNeuter, Ablative, Singular
अवतीर्यhaving descended/alighted
अवतीर्य:
TypeVerb
Rootअव-तॄ
Formल्यप् (absolutive/gerund), Parasmaipada (usage)
पदातयःon foot; footmen
पदातयः:
Karta
TypeNoun
Rootपदाति
FormMasculine, Nominative, Plural
अभिजग्मुःwent/approached
अभिजग्मुः:
TypeVerb
Rootअभि-गम्
FormPerfect, Third, Plural
नरपतेःof the king
नरपतेः:
TypeNoun
Rootनरपति
FormMasculine, Genitive, Singular
आश्रमम्hermitage
आश्रमम्:
Karma
TypeNoun
Rootआश्रम
FormMasculine, Accusative, Singular
विनयात्out of humility/with deference
विनयात्:
Karana
TypeNoun
Rootविनय
FormMasculine, Ablative, Singular

वैशम्पायन उवाच

V
Vaiśampāyana
P
Pāṇḍavas
N
narapati (the king, contextually Dhṛtarāṣṭra)
Ā
āśrama (hermitage)

Educational Q&A

The verse highlights vinaya (humility) as a dharmic virtue: even powerful figures show restraint and reverence by dismounting and approaching elders/ascetics on foot, signaling respect and self-control.

After reaching the vicinity of the forest dwelling, the Pāṇḍavas get down from their vehicles at a distance and walk to the king’s hermitage, approaching respectfully to meet the elders living there.