Shloka 54

तं॑ भुवः शोधनायेन्द्र उवाच पुरुषोत्तमम्‌ । अंशेनावतरेत्येवं तथेत्याह च तं हरि:,उन भगवान्‌ पुरुषोत्तमके पास जाकर इन्द्रने उनसे कहा--'प्रभो! आप पृथ्वीका शोधन (भार-हरण) करनेके लिये अपने अंशसे अवतार ग्रहण करें।” तब श्रीहरिने “तथास्तु' कहकर उनकी प्रार्थना स्वीकार कर ली

Taṁ bhuvaḥ śodhanāyendra uvāca puruṣottamam | Aṁśenāvatara ity evaṁ tathety āha ca taṁ hariḥ ||

Bấy giờ Indra đến trước Puruṣottama và thưa: “Lạy Chúa tể, để thanh tẩy cõi đất—gỡ bỏ gánh nặng áp bức—xin Ngài giáng thế bằng một phần của chính mình.” Hari (Viṣṇu) chấp thuận lời thỉnh cầu và đáp: “Hãy như vậy.”

तम्him
तम्:
Karma
TypePronoun
Rootतद्
FormMasculine, Accusative, Singular
भुवःof the earth
भुवः:
Adhikarana
TypeNoun
Rootभू
FormFeminine, Genitive, Singular
शोधनायfor purification/cleansing
शोधनाय:
Sampradana
TypeNoun
Rootशोधन
FormNeuter, Dative, Singular
इन्द्रःIndra
इन्द्रः:
Karta
TypeNoun
Rootइन्द्र
FormMasculine, Nominative, Singular
उवाचsaid/spoke
उवाच:
TypeVerb
Rootवच्
FormPerfect, 3rd, Singular, Parasmaipada
पुरुषोत्तमम्to the Supreme Person
पुरुषोत्तमम्:
Karma
TypeNoun
Rootपुरुषोत्तम
FormMasculine, Accusative, Singular
अंशेनby (your) portion
अंशेन:
Karana
TypeNoun
Rootअंश
FormMasculine, Instrumental, Singular
अवतरेत्let (him/you) descend/incarnate
अवतरेत्:
TypeVerb
Rootअव-तॄ
FormImperative, 3rd, Singular, Parasmaipada
एवम्thus
एवम्:
TypeIndeclinable
Rootएवम्
तथाso/accordingly
तथा:
TypeIndeclinable
Rootतथा
इतिthus (quotative)
इति:
TypeIndeclinable
Rootइति
आहsaid
आह:
TypeVerb
Rootअह्
FormPerfect, 3rd, Singular, Parasmaipada
and
:
TypeIndeclinable
Root
तम्him
तम्:
Karma
TypePronoun
Rootतद्
FormMasculine, Accusative, Singular
हरिःHari (Vishnu)
हरिः:
Karta
TypeNoun
Rootहरि
FormMasculine, Nominative, Singular

वैशग्पायन उवाच

V
Vaiśaṃpāyana
I
Indra
P
Puruṣottama
H
Hari
B
Bhū (Earth)

Educational Q&A

When disorder and oppression weigh upon the world, restoration of dharma may require divinely guided action; the divine responds to a legitimate plea aimed at protecting the earth and re-establishing balance.

Indra approaches Puruṣottama (Hari/Viṣṇu) and requests that he descend in a partial incarnation to cleanse the earth of its burden; Hari consents with “tathā (tathāstu),” accepting the mission.