Shloka 32
अग्निभय-प्रसङ्गे मन्दपालस्य शोकः
Mandapāla’s Lament amid the Threat of Fire
गाण्डीवं धनुरादाय तथाक्षय्ये महेषुधी । अहमप्युत्सहे लोकान् विजेतुं युधि पावक,पावक! मैं भी यह गाण्डीव धनुष और ये दोनों बड़े-बड़े अक्षय तरकस लेकर सम्पूर्ण लोकोंको युद्धमें जीत लेनेका उत्साह रखता हूँ
arjuna uvāca | gāṇḍīvaṃ dhanur ādāya tathākṣayyau maheṣudhī | aham apy utsahe lokān vijetuṃ yudhi pāvaka ||
Arjuna thưa: “Hỡi Pāvaka! Cầm lấy cung Gāṇḍīva, lại mang theo hai ống tên lớn không bao giờ cạn, ta cũng dấy lên chí khí muốn chinh phục các cõi trong chiến trận.” Trong mạch truyện, câu này diễn tả sự tự tin của chiến sĩ dựa trên vũ khí bậc thần và lý tưởng kṣatriya về dũng lực, đồng thời cũng gợi bóng căng thẳng đạo lý của tham vọng ‘chinh phục thế gian’ bằng chiến tranh—điều mà sử thi nhiều lần đem ra thử thách trước dharma và sự tiết chế.
अजुन उवाच
Educational Q&A
The verse foregrounds kṣatriya resolve and the intoxicating confidence that comes from power and superior arms. Ethically, it invites reflection on how martial capability and ambition (‘conquering the worlds’) must be checked by dharma—right purpose, proportionality, and restraint—an enduring Mahābhārata concern.
Arjuna, speaking directly, declares his readiness to take up the Gāṇḍīva and his two inexhaustible quivers and to win victory in battle. He addresses ‘Pāvaka’ (Fire), indicating a dialogue context involving the fire-deity or a figure so named, and emphasizes his surge of martial enthusiasm.