Adhyaya 189

Verse 1

(दाक्षिणात्य अधिक पाठके २६ श्लोक मिलाकर कुल २६३ “लोक हैं।) नफमरशा+ (0) असऔ मनन - ऊर्ध्वविस्तृतदोर्माने तालमित्यभिधीयते। इस वचनके अनुसार एक मनुष्य अपनी बाँहको ऊपर उठाकर खड़ा हो तो उस हाथसे लेकर पैरतककी लम्बाईको “ताल” कहते हैं। एकोननवर्त्याधेकशततमो ध्याय: अर्जुन और भीमसेनके द्वारा कर्ण तथा शल्यकी पराजय द्रौोपदीसहित भीम-अर्जुनका अपने डेरेपर जाना वैशम्पायन उवाच अजिनानि विधुन्वन्त: करकांश्व द्विजर्षभा: । ऊचुस्ते भीर्न कर्तव्या वयं योत्स्यामहे परान्‌

Vaiśampāyana nói: Tâu vua Janamejaya, khi ấy những bậc Bà-la-môn ưu tú kia, vừa rung lắc tấm da linh dương và bình nước (kamaṇḍalu) của mình, vừa nói với Arjuna: “Đừng sợ. Chính chúng ta sẽ giao chiến với kẻ thù (thay cho ngươi).”

Verse 2

तानेवं वदतो विप्रानर्जुन: प्रहसन्निव । उवाच प्रेक्षका भूत्वा यूयं तिष्ठथ पार्श्चत:,इस प्रकारकी बातें करनेवाले उन ब्राह्मणोंसे अर्जुनने हँसते हुए-से कहा--“आपलोग दर्शक होकर बगलमें चुपचाप खड़े रहें

Khi các Bà-la-môn nói như vậy, Arjuna—gần như mỉm cười—đáp: “Các vị hãy đứng yên một bên, lặng lẽ làm người chứng kiến mà thôi.”

Verse 3

अहमेनानजिद्याग्रै: शतशो विकिरज्छरै: | वारयिष्यामि संक्रुद्धान्‌ मन्त्रराशीविषानिव

Vaiśampāyana nói: “Một mình ta sẽ ngăn chặn bọn địch đang sôi sục giận dữ ấy bằng cách trút xuống hàng trăm mũi tên nhọn—như người tinh thông thần chú khuất phục rắn độc bằng sức mạnh của lời chú.”

Verse 4

इति तद्‌ धनुरानम्य शुल्कावाप्त॑ं महाबल: । भ्रात्रा भीमेन सहितस्तस्थौ गिरिरिवाचल:

Vaiśampāyana nói: Nói xong như vậy, Arjuna hùng lực bẻ cong cây cung đã nhận làm sính lễ, tra dây cung, cầm sẵn để nhắm mục tiêu, rồi đứng cạnh anh mình là Bhīma—vững vàng bất động như một ngọn núi.

Verse 5

ततः कर्णमुखानू्‌ दृष्ट्‌वा क्षत्रियान्‌ युद्धदुर्मदान्‌ । सम्पेततुरभीतौ तौ गजौ प्रतिगजानिव

Vaiśampāyana nói: Rồi khi thấy các chiến binh Kṣatriya—do Karṇa dẫn đầu—ngạo mạn vì cơn cuồng nhiệt chiến trận, hai anh em không hề sợ hãi liền xông vào họ, như hai voi đực đang kỳ hăng lao thẳng vào voi đối địch.

Verse 6

ऊचुश्न वाच: परुषास्ते राजानो युयुत्सव: । आहवे हि द्विजस्यापि वधो दृष्टो युयुत्मत:

Vaiśampāyana nói: Những vị vua ấy, khát khao giao chiến, đã nói bằng lời lẽ cay nghiệt: “Trong chiến trận, ngay cả việc giết một brāhmaṇa cũng từng được xem là hợp với pháp điển—nếu chính người ấy cũng quyết tâm đánh nhau.”

Verse 7

इत्येवमुक्त्वा राजान: सहसा दुद्रुवुर्द्धिजान । ततः: कर्णो महातेजा जिष्णुं प्रति ययौ रणे,यों कहकर वे राजालोग सहसा ब्राह्मणोंकी ओर दौड़े। महातेजस्वी कर्ण अर्जुनकी ओर युद्धके लिये बढ़ा

Nói xong, các vị vua lập tức lao về phía những brāhmaṇa. Rồi Karṇa, rực cháy uy lực, tiến đến đối mặt Jiṣṇu (Arjuna) trong chiến địa.

Verse 8

युद्धार्थी वासिताहेतोर्गज: प्रतिगजं यथा । भीमसेनं ययौ शल्यो मद्राणामी श्वरो बली

Vaiśampāyana nói: Như con voi đực ham chiến vì một voi cái mà tiến lên giao đấu với voi đối thủ, Śalya hùng mạnh, chúa tể xứ Madra, cũng bước ra nghênh chiến Bhīmasena như thế.

Verse 9

दुर्योधनादय: सर्वे ब्राह्म॒णैः सह संगता: । मृदुपूर्वमयत्नेन प्रत्ययुध्यंस्तदाहवे

Vaiśampāyana nói: Rồi Duryodhana và những người khác, sau khi tụ hội cùng các bà-la-môn, bắt đầu giao đấu đối địch trên chiến địa ấy một cách ôn hòa, không gắng sức—tựa như một cuộc so tài được kiềm chế, gần như trò đùa, chứ không phải cuộc chém giết khốc liệt.

Verse 10

ततो्र्जुन: प्रत्यविध्यदापतन्तं शितै: शरै: । कर्ण वैकर्तनं श्रीमान्‌ विकृष्प बलवद्‌ धनु:,तब तेजस्वी अर्जुनने अपने धनुषको जोरसे खींचकर अपनी ओर वेगसे आते हुए सूर्यपुत्र कर्णको कई तीक्ष्ण बाण मारे

Bấy giờ Arjuna lẫm liệt, kéo mạnh cung, bắn trúng Karṇa—con của Thần Mặt Trời, danh xưng Vaikartana—khi chàng lao thẳng tới, bằng nhiều mũi tên sắc bén xuyên thấu.

Verse 11

तेषां शराणां वेगेन शितानां तिग्मतेजसाम्‌ | विमुह्यमानो राधेयो यत्नात्‌ तमनुधावति,उन दुःसह तेजवाले तीखे बाणोंके वेगपूर्वक आघातसे राधानन्दन कर्णको मूर्च्छा आने लगी। वह बड़ी कठिनाईसे अर्जुनकी ओर बढ़ा

Vaiśampāyana nói: Bị sức va đập chớp nhoáng của những mũi tên sắc như dao, rực lửa uy lực, Rādheya (Karṇa) choáng váng, gần như ngất lịm. Nhưng gắng gượng hết sức, chàng vẫn tiến lên truy đuổi Arjuna.

Verse 12

तावुभावप्यनिर्देश्यौ लाघवाज्जयतां वरौ । अयुध्येतां सुसंरब्धावन्योन्यविजिगीषिणौ

Vaiśampāyana nói: Hai chiến sĩ ấy, bậc nhất trong hàng anh hùng chiến thắng, nhờ sự lanh lẹ phi thường mà không thể phân định ai hơn ai. Bừng bừng phẫn nộ, mỗi người đều quyết giành phần thắng trước đối thủ, họ tiếp tục giao tranh.

Verse 13

कृते प्रतिकृतं पश्य पश्य बाहुबलं च मे । इति शूरार्थवचनैरभाषेतां परस्परम्‌

Họ còn đối đáp nhau bằng lời lẽ của bậc trượng phu: “Hãy xem! Trước vũ khí ngươi đã dùng, ta đã dùng vũ khí này để ngăn lại. Hãy nhìn sức mạnh cánh tay ta!” Cứ thế, vừa giao chiến họ vừa thốt lời thách thức nhau.

Verse 14

ततोडअर्जुनस्य भुजयोर्वीर्यमप्रतिमं भुवि । ज्ञात्वा वैकर्तनः कर्ण: संरब्ध: समयोधयत्‌

Bấy giờ, Karṇa—Vaikartana, con của Thần Mặt Trời—nhận ra rằng trên cõi đất này sức mạnh nơi đôi tay của Arjuna không ai sánh kịp, liền bừng bừng phẫn nộ và lao vào giao chiến với quyết tâm sắt đá.

Verse 15

अर्जुनेन प्रयुक्तांस्तान्‌ बाणान्‌ वेगवतस्तदा । प्रतिहत्य ननादोच्चै: सैन्यानि तदपूजयन्‌

Bấy giờ, Karṇa chém gạt và chặn đứng những mũi tên lao vun vút do Arjuna bắn ra, rồi gầm vang như sư tử. Toàn quân tụ hội đều tán dương chiến công phi thường ấy.

Verse 16

कर्ण उवाच तुष्यामि ते विप्रमुख्य भुजवीर्यस्य संयुगे । अविषादस्य चैवास्य शत्त्रास्त्रविजयस्थ च

Karṇa nói: “Hỡi bậc tối thượng trong hàng Bà-la-môn! Ta hài lòng về sức mạnh đôi tay của ngươi trong chiến trận. Nơi ngươi không hề thấy dấu hiệu mệt mỏi hay u sầu; và ngươi dường như đã nắm trọn thắng lợi đối với mọi vũ khí, mọi tên đạn.”

Verse 17

किं त्वं साक्षाद्‌ धनुर्वेदो रामो वा विप्रसत्तम | अथ साक्षाद्धरिहय: साक्षाद्‌ वा विष्णुरच्युत:

Karṇa nói: “Ngươi thực là ai, hỡi bậc tối thượng trong hàng Bà-la-môn? Ngươi là chính khoa học cung thuật hiện thân chăng, hay là Rāma (Paraśurāma) đích thân? Hay ngươi là Indra, chúa tể những tuấn mã sắc vàng nâu, hoặc chính Viṣṇu—Acyuta, đấng không bao giờ suy giảm—hiển hiện trước mắt ta?”

Verse 18

आत्मप्रच्छादनार्थ वै बाहुवीर्यमुपाश्रित: । विप्ररूप॑ विधायेदं मन्ये मां प्रतियुध्यसे

Karṇa nói: “Ta cho rằng ngươi là một trong số họ; để che giấu thân phận thật, ngươi khoác hình dạng Bà-la-môn, nương vào sức mạnh đôi tay mà giao chiến với ta.”

Verse 19

न हि मामाहवे क्रुद्धमन्य: साक्षाच्छचीपते: । पुमान्‌ योधयितु शक्त: पाण्डवाद्‌ वा किरीटिन:

Karna nói: “Khi ta nổi giận giữa chiến địa, không người nào có thể giao chiến với ta—ngoại trừ chính Indra, chúa tể của Śacī, hoặc Arjuna, người Pāṇḍava đội vương miện.”

Verse 20

तमेवं वादिनं तत्र फाल्गुन: प्रत्यभाषत । नास्मि कर्ण थनुर्वेदो नास्मि राम: प्रतापवान्‌,कर्णके ऐसा कहनेपर अर्जुनने उसे इस प्रकार उत्तर दिया--'कर्ण! न तो मैं धनुर्वेद हूँ और न प्रतापी परशुराम”

Khi Karṇa nói như vậy, Phālguna (Arjuna) đáp ngay tại đó: “Karna, ta không phải chính khoa cung thuật (Dhanurveda), cũng không phải Rāma hùng dũng (Paraśurāma).”

Verse 21

ब्राह्मणो5स्मि युधां श्रेष्ठ: सर्वशस्त्रभूतां वर: । ब्राह्मे पौरंदरे चास्त्रे नेष्ठितो गुरुशआसनात्‌

Karna nói: “Ta là một brāhmaṇa, hỡi bậc nhất trong hàng chiến sĩ; giữa mọi kẻ mang vũ khí, ta là người đứng đầu. Ta đã được huấn luyện trọn vẹn về Brahmā-astra và vũ khí của Purandara (Indra), đúng theo mệnh lệnh của thầy ta.”

Verse 22

वैशम्पायन उवाच एवमुक्तस्तु राधेयो युद्धात्‌ कर्णो न्यवर्तत

Vaiśampāyana nói: Được nói như thế, Rādheya—Karna—đã quay lưng rời khỏi cuộc chiến.

Verse 23

अपरस्मिन्‌ वनोद्देशे वीरोी शल्यवृकोदरौ

Vaiśampāyana nói: Ở một vùng rừng khác, Śalya và Vṛkodara (Bhīma)—hai dũng sĩ lực lưỡng—lấy nơi ấy làm chiến địa. Thách đấu nhau, họ giao tranh như hai voi chúa say men chiến trận. Mỗi người đều tinh thông võ học, dồi dào sức lực và thuần thục nghệ thuật chiến tranh.

Verse 24

बलिनीौ युद्धसम्पन्नौ विद्यया च बलेन च । अन्योन्यमाह्दयन्तौ तु मत्ताविव महागजौ

Vaiśampāyana nói: Śalya và Bhīmasena—cả hai đều dũng mãnh, tinh luyện trọn vẹn trong nghệ thuật chiến trận, cả về kỹ năng võ chiến lẫn sức lực thuần túy—đã chọn một nơi khác làm chiến địa, thách thức nhau và giao đấu như hai voi chúa say cuồng.

Verse 25

मुष्टिभिर्जानुभिश्वैव निघ्नन्तावितरेतरम्‌ । प्रकर्षणाकर्षणयोरभ्याकर्षविकर्षणै:

Vaiśampāyana nói: Họ đánh nhau bằng nắm đấm và đầu gối, quần thảo sát sườn. Trong cuộc giằng co kéo–đẩy, lúc thì lôi đối phương lại gần, lúc lại xô ra xa—ai nấy đều tìm cách làm đối thủ chao đảo và quật ngã.

Verse 26

आचर्कर्षतुरन्योन्यं मुष्टिभिश्वापि जघ्नतुः । ततश्नट्चटाशब्द: सुघोरो हूभवत्‌ तयो:

Vaiśampāyana nói: Họ ghì kéo nhau lại gần và nện nhau bằng nắm đấm. Rồi giữa hai người vang lên tiếng “chát-chát” ghê rợn—như đá va nhau—bởi sức nặng của những cú đánh quá dữ dội.

Verse 27

पाषाणसम्पातनिभीै: प्रहारैरभिजध्नतु: । मुहूर्त तौ तदान्योन्यं समरे पर्यकर्षताम्‌

Vaiśampāyana nói: Họ nện nhau bằng những đòn vang như đá đổ va nhau; rồi giữa chiến địa, họ ghì kéo nhau qua lại. Suốt một lúc, họ giằng co và xô đẩy trong làn giao tranh, thân thể dội lên những tiếng va đập khô khốc—như đá chạm đá.

Verse 28

ततो भीम: समुत्क्षिप्य बाहुभ्यां शल्यमाहवे । अपातयत्‌ कुरुश्रेष्ठो ब्राह्मणा जहसुस्तदा,तदनन्तर कुरुश्रेष्ठ भीमसेनने दोनों हाथोंसे शल्यको ऊपर उठाकर उस युद्धभूमिमें पटक दिया। यह देख ब्राह्मणलोग हँसने लगे

Rồi Bhīma, bậc kiệt xuất của dòng Kuru, dang cả hai tay nhấc bổng Śalya giữa cuộc giao tranh và quật mạnh xuống chiến địa. Thấy sức mạnh ấy, các bà-la-môn có mặt bật cười vang.

Verse 29

तत्राश्नर्य भीमसेनश्वकार पुरुषर्षभः । यच्छल्यं पातितं भूमौ नावधीद्‌ बलिनं बली,कुरुश्रेष्ठ बलवान्‌ भीमसेनने एक आश्चर्यकी बात यह की कि महाबली शल्यको पृथ्वीपर पटककर भी मार नहीं डाला

Vaiśampāyana nói: Ở đó, Bhīmasena—bậc hùng tráng như bò mộng giữa loài người—đã làm một việc thật đáng kinh ngạc: tuy đã quật ngã Śalya, dũng tướng đại lực, xuống mặt đất, người anh hùng ấy vẫn không giết ông ta. Khoảnh khắc ấy nêu bật sự tự chế giữa sức mạnh, gợi rằng uy lực chân chính không chỉ ở đòn đánh, mà còn ở khả năng tha mạng.

Verse 30

पातिते भीमसेनेन शल्ये कर्णे च शड्किते । शड्किता: सर्वराजान: परिवत्रुर्वकोदरम्‌

Vaiśampāyana nói: Khi Śalya bị Bhīmasena quật ngã, và Karṇa cũng rơi vào ngờ vực cùng sợ hãi, thì các vua chúa—kinh hoàng, mất nhuệ khí chiến đấu—đứng vây quanh Vṛkodara (Bhīma) từ mọi phía. Cảnh ấy cho thấy sĩ khí nơi chiến trường đổi thay chóng vánh: một dũng tướng ngã xuống và một người khác dao động cũng đủ làm cả đạo quân chấn động, khiến các bậc quân vương hành động vì lo sợ hơn là vì quyết tâm vững bền.

Verse 31

ऊचुश्न सहितास्तत्र साध्विमौ ब्राह्मणर्षभौ । विज्ञायेतां क्वजन्मानौ क्वनिवासौ तथैव च

Vaiśampāyana nói: Rồi tất cả cùng cất tiếng tại đó: “Ôi! Hai vị Bà-la-môn này thật đáng tôn vinh—bậc tráng kiệt giữa hàng Bà-la-môn. Hãy tìm xem họ sinh ở đâu và cư ngụ nơi nào nữa.” Lời tán dương của đám đông phản ánh bản năng đạo lý: kính trọng đức hạnh hiển lộ và muốn biết gốc tích của những người mà hạnh kiểm khiến người ta phải cúi đầu.

Verse 32

को हि राधासुतं कर्ण शक्तो योधयितुं रणे । अन्यत्र रामाद्‌ द्रोणाद्‌ वा पाण्डवाद्‌ वा किरीटिन:,“परशुराम, द्रोण अथवा पाण्डुनन्दन अर्जुनके सिवा दूसरा ऐसा कौन है, जो युद्धमें राधानन्दन कर्णका सामना कर सके

Vaiśampāyana nói: “Ai quả có thể giao chiến với Karṇa, con của Rādhā, nơi trận mạc—ngoài Rāma (Paraśurāma), hay Droṇa, hay Arjuna nhà Pāṇḍava, người đội vương miện?” Lời ấy vừa nêu bật uy lực đáng sợ của Karṇa, vừa xác lập rằng chỉ những bậc hiếm có—tinh thông võ nghệ và giữ vững dharma—mới có thể đối đầu sức mạnh ấy mà không sa vào bạo lực mù quáng.

Verse 33

कृष्णाद्‌ वा देवकीपुत्रात्‌ कृपाद्‌ वापि शरद्वत: । को वा दुर्योधन शक्त: प्रतियोधयितुं रणे

Vaiśampāyana nói: “Vậy ai có thể đứng đối địch Duryodhana nơi chiến địa—ngoài Kṛṣṇa, con của Devakī, hoặc Kṛpa, con của Śaradvat? Ngoài hai vị ấy, ai thật sự có thể giao phong với hắn?” Câu kệ nêu một nhận định vừa đạo lý vừa chiến lược: sức mạnh võ trận của Duryodhana được thừa nhận, nhưng được đặt trong thực tại rằng chỉ những bậc phi thường—một vị được tôn kính vì trí tuệ và sự che chở mang sắc thái thần linh (Kṛṣṇa), và một vị lừng danh vì kỷ luật tinh nghiêm của binh pháp (Kṛpa)—mới có thể cân bằng được sức ấy trên chiến trường.

Verse 34

तथैव मद्राधिपतिं शल्यं बलवतां वरम्‌ | बलदेवादृते वीरात्‌ पाण्डवाद्‌ वा वृकोदरात्‌

Vaiśampāyana nói: “Cũng vậy, ai có thể quật ngã trong chiến trận Śalya—chúa tể xứ Madra, bậc nhất trong hàng những kẻ hùng cường—ngoài dũng sĩ Baladeva, hoặc Pāṇḍava Vṛkodara (Bhīma)?” Lời ấy nêu bật tầm vóc võ công phi thường của Śalya và ngụ ý rằng chỉ một vòng rất nhỏ những chiến binh xuất chúng mới có thể mong đánh bại ông, qua đó định hình sự cân nhắc đạo lý về việc có nên tiếp tục một cuộc đối đầu mà xác suất và cái giá sinh mạng đều nghiệt ngã.

Verse 35

वीराद्‌ दुर्योधनाद्‌ वान्य: शक्तः पातयितुं रणे । क्रियतामवहारो<स्माद्‌ युद्धाद्‌ ब्राह्मणसंवृतात्‌

Vaiśampāyana nói: “Ngoài dũng sĩ Duryodhana ra, còn ai đủ sức quật ngã (một chiến binh như thế) trong chiến trận? Vậy nên, hãy rút lui khỏi chiến địa này, nơi đang bị các bà-la-môn vây quanh.”

Verse 36

ब्राह्मणा हि सदा रक्ष्या: सापराधापि नित्यदा | अथैनानुपलभ्येह पुनर्योत्स्याम हृष्टवत्‌

Vaiśampāyana nói: “Bà-la-môn phải luôn được bảo hộ—dẫu họ có lỗi cũng vậy. Vậy nên, trước hết hãy xác định rõ những người này thực sự là ai; rồi sau đó, nếu họ muốn, chúng ta sẽ lại giao chiến với họ bằng tâm thế vui lòng, không vướng bận.”

Verse 37

तांस्तथावादिन: सर्वान्‌ प्रसमीक्ष्य क्षिती श्वरान्‌ । अथान्यान्‌ पुरुषांश्षापि कृत्वा तत्‌ कर्म संयुगे

Vaiśampāyana nói: Khi thấy tất cả các vua chúa ấy nói năng như vậy, và cũng đã xử trí những người khác bằng việc thực hiện hành động ấy giữa cuộc giao tranh, câu chuyện nhấn mạnh rằng lời nói trước công chúng và việc làm trên chiến địa cùng nhau tạo nên danh tiếng và sự phán xét đạo lý trong một cuộc xung đột vương quyền.

Verse 38

वैशम्पायन उवाच तत्‌ कर्म भीमस्य समीक्ष्य कृष्ण: कुन्तीसुतो तौ परिशड्कमान: । निवारयामास महीपतींस्तान्‌ धर्मेण लब्धेत्यनुनीय सर्वान्‌

Vaiśampāyana nói: Thấy hành động phi thường ấy của Bhīma, Kṛṣṇa—ngờ rằng hai người kia quả là con của Kuntī (Bhīma và Arjuna)—đã dịu dàng ngăn các vua chúa ấy khỏi giao chiến, khẩn khoản thuyết phục tất cả rằng nàng đã được giành theo đúng dharma.

Verse 39

एवं ते विनिवृत्तास्तु युद्धाद्‌ युद्धविशारदा: । यथावासं ययु: सर्वे विस्मिता राजसत्तमा:

Vaiśampāyana nói: Thế rồi các bậc quân vương tối thượng—tinh thông nghệ thuật chiến trận—đã thôi giao chiến; và trong niềm kinh ngạc, tất thảy đều trở về doanh trại của mình.

Verse 40

वृत्तो ब्रह्मोत्तरो रड्र: पाज्चाली ब्राह्मुणैर्वता । इति ब्रुवन्त: प्रययुर्ये तत्रासन्‌ समागता:

Vaiśampāyana nói: Những người xem tụ hội ở đó liền trở về nhà mình, vừa đi vừa nói: “Nhờ lễ hội nơi đấu trường này mà sự tôn quý của các Bà-la-môn đã được chứng tỏ; và công chúa Draupadī của xứ Pāñcāla đã được các Bà-la-môn đoạt được.”

Verse 41

ब्राह्मणैस्तु प्रतिच्छन्नी रौरवाजिनवासिभि: । कृच्छेण जग्मतुस्ती तु भीमसेनधनंजयौ

Vaiśampāyana nói: Dẫu được che giấu và vây quanh bởi các Bà-la-môn khoác y phục bằng da nai (raurava), Bhīmasena và Dhanañjaya vẫn chỉ có thể tiến đi hết sức khó nhọc.

Verse 42

विमुक्तीो जनसम्बाधाच्छत्रुभि: परिवीक्षितौ । कृष्णयानुगतौ तत्र नृवीरी तौ विरेजतु:

Khi thoát khỏi đám đông chen chúc, kẻ thù đã nhìn thấy họ rõ ràng. Đi phía trước là hai dũng sĩ; phía sau, Kṛṣṇā—tức Draupadī—bước theo. Có nàng đồng hành, hai người ấy rực rỡ uy nghi nơi đó.

Verse 43

पौर्णमास्यां घनैर्मुक्तौ चन्द्रसूर्याविवोदितौ । तेषां माता बहुविधं विनाशं पर्यचिन्तयत्‌

Vaiśampāyana nói: Vào đêm rằm, thoát khỏi khối mây dày, họ rạng ngời như trăng và mặt trời vừa mới lên. Nhưng khi giờ khất thực đã qua mà các con vẫn chưa trở về, mẹ họ là Kuntī—vì tình thương sâu nặng—chìm trong muôn nỗi lo âu, sợ họ bị diệt vong: có lẽ các con của Dhṛtarāṣṭra đã nhận ra những Pāṇḍava, bậc ưu tú của dòng Kuru, rồi giết hại; hoặc có lẽ bọn rākṣasa ghê gớm, xảo trá, ôm chặt mối thù, đã sát hại con nàng; hoặc có lẽ đã xảy ra điều gì trái cả với ý định đã định của bậc đại hồn Vyāsa.

Verse 44

अनागच्छत्सु पुत्रेषु भैक्षकालेडभिगच्छति । धार्तराष्ट्रहता न स्युर्विज्ञाय कुरुपुज्वा:

Vaiśampāyana nói: Khi đã đến giờ đi khất thực mà các con vẫn chưa trở về, Kuntī—bị tình mẫu tử phủ lấp—chìm trong muôn nỗi lo âu và bắt đầu sợ rằng họ đã gặp tai họa: “Có phải các con của Dhṛtarāṣṭra, nhận ra những bậc ưu tú nhất trong dòng Kuru, đã giết chúng chăng?”

Verse 45

मायान्वितैर्वा रक्षोभि: सुघोरैर्दुढवैरिभि: । विपरीतं मतं जातं व्यासस्यापि महात्मन:

“Hay là bọn rākṣasa ghê rợn, giỏi mưu ảo thuật và nung nấu thù hằn, đã ra tay? Có điều gì xảy ra trái cả với phán đoán đã định của bậc đại hồn Vyāsa chăng?”

Verse 46

इत्येवं चिन्तयामास सुतस्नेहावृता पृथा । ततः सुप्तजनप्राये दुर्दिने मेघसम्प्लुते

Vaiśampāyana nói: Thế rồi Pṛthā (Kuntī), bị tình thương con che phủ, cứ xoay vần những ý nghĩ ấy trong lòng. Bấy giờ, vào một ngày u ám khi bầu trời ngập những tầng mây nặng, dân chúng bỏ dở công việc, ngồi bất động trong nhà như thể đang ngủ, thì vào canh thứ ba của ngày, Arjuna—được một vòng các brāhmaṇa vây quanh, như mặt trời bị mây che—bước vào đó, vào nhà người thợ gốm.

Verse 47

महत्यथापराह्ि तु घनै: सूर्य इवावृत: । ब्राह्मणै: प्राविशत्‌ तत्र जिष्णुर्भार्गववेश्म तत्‌

Vaiśampāyana nói: Rồi vào buổi xế chiều mênh mang, khi mặt trời như bị mây dày che phủ, Jiṣṇu (Arjuna), được đoàn brāhmaṇa vây quanh, bước vào đó—vào nhà của Bhārgava.

Verse 189

इति श्रीमहाभारते आदिपर्वणि स्वयंवरपर्वणि पाण्डवप्रत्यागमने एकोननवत्यधिकशततमो< ध्याय:,इस प्रकार श्रीमहाभारत आदिपव॑के अन्तर्गत स्वयंवरपर्वमें पाण्डवप्रत्यागमनविषयक एक सौ नवासीवाँ अध्याय पूरा हुआ

Vậy là kết thúc, trong Śrī Mahābhārata, thuộc Ādi Parva, trong phần về lễ svayaṃvara, chương thứ một trăm tám mươi chín, nói về cuộc trở về của các Pāṇḍava.

Verse 216

स्थितो<स्म्यद्य रणे जेतुं त्वां वै वीर स्थिरो भव । मैं तो सम्पूर्ण शस्त्रधारियोंमें उत्तम और योद्धाओंमें श्रेष्ठ एक ब्राह्मण हूँ। गुरुका उपदेश पाकर ब्रह्मास्त्र तथा इन्द्रास्त्र दोनोंमें पारंगत हो गया हूँ। वीर! आज मैं तुम्हें युद्धमें जीतनेके लिये खड़ा हूँ

Karna nói: “Hôm nay ta đứng vững trên chiến địa để đánh bại ngươi. Hỡi dũng sĩ, hãy đứng vững với sự kiên định.”

Verse 226

बाद्यां तेजस्तदाजय्यं मन्यमानो महारथ: । वैशम्पायनजी कहते हैं--जनमेजय! अर्जुनकी यह बात सुनकर महारथी कर्ण ब्राह्मतेजको अजेय मानता हुआ उस समय युद्ध छोड़कर हट गया

Vaiśampāyana nói: “Hỡi Janamejaya, nghe lời Arjuna, đại xa chiến Karna—coi uy lực tâm linh của một Bà-la-môn là bất khả chiến bại—liền rút khỏi cuộc giao tranh.”