Shloka 19
भीमस्य जलान्वेषणं तथा वनविश्रान्तिः
Bhīma’s Search for Water and the Forest Halt
दुर्योधनो विकर्णश्न सुबाहुर्दीर्घलोचन:,उस समय दुर्योधन, विकर्ण, सुबाहु, दीर्घलोचन और दुःशासन बड़े क्रोधमें भरकर बाणोंकी वर्षा करने लगे। भारत! युद्धमें परास्त न होनेवाले महान धनुर्थर ट्रुपदने अत्यन्त घायल होकर तत्काल ही उन सबकी सेनाओंको अत्यन्त पीड़ित कर दिया। वे अलातचक्रकी भाँति सब ओर घूमकर दुर्योधन, विकर्ण, महाबली कर्ण, अनेक वीर राजकुमार तथा उनकी विविध सेनाओंको बाणोंसे तृप्त करने लगे
vaiśampāyana uvāca | duryodhano vikarṇaś ca subāhur dīrghalocanaḥ duḥśāsanaś ca te sarve krodhāviṣṭāḥ śarāsanāḥ śaravarṣaṃ pracakrire | tataḥ sa trūpado rājā mahādhanuḥ ajeyarathaḥ tair bāṇair abhisaṃvṛtaḥ kṣaṇenaiva tadā sarvāḥ senāḥ saṃpīḍya vyathayām āsa | sa cālātacakravad digbhyaḥ parivartamānaḥ duryodhanaṃ vikarṇaṃ mahābalaṃ karṇaṃ bahūn vīrān rājaputrān tathā teṣāṃ vividhāḥ senāḥ śaraiḥ santarpayām āsa ||
Vaiśampāyana nói: Duryodhana, Vikarṇa, Subāhu, Dīrghalocana và Duḥśāsana—bị cơn thịnh nộ chiếm lấy—liền trút mưa tên xuống. Khi ấy vua Drupada, bậc đại cung thủ, cỗ chiến xa khó bị khuất phục nơi trận địa, tuy bị tên họ bắn trọng thương, vẫn lập tức dồn ép và giày vò toàn bộ quân lực của họ. Ông xoay chuyển khắp bốn phương như một bó đuốc rực lửa bị quay tròn, lấy tên mà “làm no” Duryodhana, Vikarṇa, Karṇa dũng mãnh, cùng nhiều vương tử anh hùng và các đạo quân khác nhau của họ.
वैशम्पायन उवाच
Educational Q&A
The verse highlights two intertwined lessons: anger (krodha) propels warriors into relentless violence, while disciplined courage can remain effective even when wounded. Yet both operate within the severe framework of kṣatriya-dharma, where prowess and endurance are praised but the moral cost of wrath-driven combat is implicitly visible.
Duryodhana and his allies unleash a heavy arrow-shower. Drupada, though badly hurt, immediately counterattacks with exceptional skill, moving like a whirling firebrand and striking Duryodhana, Vikarṇa, Karṇa, many princes, and their troops with repeated volleys.