Shloka 12
वैशग्पायन उवाच द्रुपदेनैवमुक्तस्तु भारद्वाज: प्रतापवान् | मुहूर्त चिन्तयित्वा तु मन्युनाभिपरिष्लुत:,वैशम्पायनजी कहते हैं--जनमेजय! राजा द्रुपदके यों कहनेपर प्रतापी द्रोण क्रोधसे जल उठे और दो घड़ीतक गहरी चिन्तामें डूबे रहे। वे बुद्धिमान् तो थे ही, पांचालनरेशसे बदला लेनेके विषयमें मन-ही-मन कुछ निश्चय करके कौरवोंकी राजधानी हस्तिनापुर नगरमें चले गये
vaiśampāyana uvāca | drupadenaivam uktas tu bhāradvājaḥ pratāpavān | muhūrtaṃ cintayitvā tu manyunābhipariṣlutaḥ |
Vaiśampāyana nói: Khi vua Drupada nói như thế, Droṇa—người con dũng mãnh của Bhāradvāja—bị cơn giận cuốn trùm. Suy ngẫm trong chốc lát, lòng ông ngập tràn oán hờn; ông âm thầm kết một quyết tâm báo phục đối với chúa tể xứ Pāñcāla, rồi lên đường đến Hastināpura, kinh đô của nhà Kuru (Kaurava).
वैशग्पायन उवाच
Educational Q&A
The verse illustrates how anger (manyu) arising from insult can eclipse discernment and crystallize into a vow of retaliation. Ethically, it warns that unresolved resentment—especially in those with power and skill—can become a deliberate cause of large-scale harm, making self-mastery and forgiveness crucial to dharma.
After Drupada speaks to him in a way that wounds his pride, Droṇa becomes enraged, pauses to think, and then inwardly decides on revenge. He proceeds toward Hastināpura, where his association with the Kauravas will provide the means to act on that resolve.