Shloka 21

Ādi Parva, Adhyāya 115 — Mādri’s request; invocation of the Aśvins; birth and naming of the Pāṇḍavas

Devanagari script

एकाधिकशतं पूर्ण यथायोगं विशाम्पते । मांसपेश्यास्तदा राजन्‌ क्रमश: कालपर्ययात्‌,राजन! कालके परिवर्तनसे क्रमश: उस मांसपिण्डके यथायोग्य पूरे एक सौ एक भाग हुए

Transliteration

ekādhikaśataṁ pūrṇaṁ yathāyogaṁ viśāmpate | māṁsapeśyās tadā rājan kramaśaḥ kālaparyayāt ||

Translation

Vaiśampāyana nói: “Hỡi bậc chúa tể của muôn dân, hỡi Đại vương—khi thời gian trôi qua đúng theo lẽ, khối thịt ấy đã được chia tách một cách thích đáng, dần dần thành trọn vẹn một trăm lẻ một phần.”

Word by Word

• एकाधिकशतम्: one hundred and one (in total)
• एकाधिकशतम्: Karta
• Type: Noun
• Root: एकाधिकशत
• Form: Neuter, Nominative, Singular

• पूर्णम्: complete; fully formed
• पूर्णम्: Karta
• Type: Adjective
• Root: पूर्ण
• Form: Neuter, Nominative, Singular

• यथायोगम्: as appropriate; according to due order
• यथायोगम्: Adhikarana
• Type: Indeclinable
• Root: यथायोग
• Form: true

• विशाम्पते: O lord of the people
• विशाम्पते: Adhikarana
• Type: Noun
• Root: विशाम्पति
• Form: Masculine, Vocative, Singular

• मांसपेश्याः: lumps/masses of flesh
• मांसपेश्याः: Karta
• Type: Noun
• Root: मांसपेशी
• Form: Feminine, Nominative, Plural

• तदा: then
• तदा: Adhikarana
• Type: Indeclinable
• Root: तदा
• Form: true

• राजन्: O king
• राजन्: Adhikarana
• Type: Noun
• Root: राजन्
• Form: Masculine, Vocative, Singular

• क्रमशः: gradually; in sequence
• क्रमशः: Adhikarana
• Type: Indeclinable
• Root: क्रमशस्
• Form: true

• कालपर्ययात्: from the change/passage of time
• कालपर्ययात्: Apadana
• Type: Noun
• Root: कालपर्यय
• Form: Masculine, Ablative, Singular

Speaker

वैशम्पायन उवाच

Characters & Entities

• Vaiśampāyana
• King (addressed as viśāmpati/rājan)
• mass of flesh (māṁsa-piṇḍa implied)
• one hundred and one portions (ekādhikaśata)