Shloka 39
Śrī Kāmākṣī–Mahātripurasundarī: Immanence of Śakti and Cosmic Administration
Lalitopākhyāna
Devanagari script
अलं ध्यानेन कन्दर्पदर्पघ्न त्वं ममाज्ञया / अङ्गीकुरुष्व कन्दर्पं भूयो मच्छासने स्थितम्
Transliteration
alaṃ dhyānena kandarpadarpaghna tvaṃ mamājñayā / aṅgīkuruṣva kandarpaṃ bhūyo macchāsane sthitam
Translation
“Đủ rồi việc thiền định, hỡi Đấng diệt ngã mạn của Kandarpa! Theo lệnh của Ta, hãy tiếp nhận lại Kandarpa, kẻ nay lại đứng trong sự sai khiến của Ta.”
Word by Word
अलम्enough (of)
अलम्:
Sambandha (सम्बन्ध/particle)
TypeIndeclinable
Rootअलम् (अव्यय)
Formपर्याप्त्यर्थक/निषेधार्थक-अव्यय (enough; stop)
ध्यानेनwith meditation
ध्यानेन:
Karana (करण/Instrument)
TypeNoun
Rootध्यान (प्रातिपदिक)
Formनपुंसकलिङ्ग, तृतीया (3rd/Instrumental), एकवचन
कन्दर्पदर्पघ्नO slayer of Kāma’s pride
कन्दर्पदर्पघ्न:
Sambodhana (सम्बोधन/Vocative)
TypeNoun
Rootकन्दर्प-दर्प-घ्न (प्रातिपदिक; components: कन्दर्प + दर्प + घ्न)
Formपुंलिङ्ग, सम्बोधन (Vocative), एकवचन; संबोधनपदम्
त्वम्you
त्वम्:
Karta (कर्ता/Subject)
TypeNoun
Rootयुष्मद् (सर्वनाम-प्रातिपदिक)
Formमध्यमपुरुष-सर्वनाम, प्रथमा (1st/Nominative), एकवचन
ममmy
मम:
Sambandha (सम्बन्ध/Genitive)
TypeNoun
Rootअहम् (सर्वनाम-प्रातिपदिक)
Formउत्तमपुरुष-सर्वनाम, षष्ठी (6th/Genitive), एकवचन
आज्ञयाby (my) command
आज्ञया:
Karana (करण/Instrument)
TypeNoun
Rootआज्ञा (प्रातिपदिक)
Formस्त्रीलिङ्ग, तृतीया (3rd/Instrumental), एकवचन
अङ्गीकुरुष्वaccept/assume
अङ्गीकुरुष्व:
Kriya (क्रिया/Command)
TypeVerb
Rootअङ्गी-√कृ (धातु; नामधातु/denominative from अङ्गी)
Formलोट् (Imperative), मध्यमपुरुष (2nd person), एकवचन, परस्मैपद
कन्दर्पम्Kandarpa (Kāma)
कन्दर्पम्:
Karma (कर्म/Object)
TypeNoun
Rootकन्दर्प (प्रातिपदिक)
Formपुंलिङ्ग, द्वितीया (2nd/Accusative), एकवचन
भूयःagain
भूयः:
Kriya-viseshana (क्रियाविशेषण/Adverb)
TypeIndeclinable
Rootभूयः (अव्यय)
Formपुनरर्थक-अव्यय (adverb; again/further)
मत्my
मत्:
Sambandha (सम्बन्ध/Genitive sense)
TypeAdjective
Rootअहम् (सर्वनाम-प्रातिपदिक)
Formषष्ठी-तत्पुरुषार्थे प्रयुक्तम्; अव्ययवत् पूर्वपद (mat- = my)
शासनेin (my) command/authority
शासने:
Adhikarana (अधिकरण/Locative)
TypeNoun
Rootशासन (प्रातिपदिक)
Formनपुंसकलिङ्ग, सप्तमी (7th/Locative), एकवचन
स्थितम्standing/abiding
स्थितम्:
Karma (कर्म/Object qualifier)
TypeVerb
Rootस्था (धातु)
Formक्त-प्रत्ययकृदन्त (Past passive participle), पुंलिङ्ग, द्वितीया, एकवचन; विशेषणम् ‘कन्दर्पम्’