Shloka 8
अधोलोकवर्णनम् (Adholoka-varṇana) — Description of the Lower Worlds and Cosmographic Measures
Devanagari script
विष्कंभमण्डलाच्चैव भास्कराद्द्विगुणः शशी / अथ पृथिव्या वक्ष्यामि प्रमाणं योजनैः सह
Transliteration
viṣkaṃbhamaṇḍalāccaiva bhāskarāddviguṇaḥ śaśī / atha pṛthivyā vakṣyāmi pramāṇaṃ yojanaiḥ saha
Translation
Về đường kính và đĩa tròn, Śaśī (Mặt Trăng) gấp đôi Bhāskara (Mặt Trời). Nay ta sẽ nói về kích thước của đất, kèm theo yojana.
Word by Word
विष्कम्भ-मण्डलात्from the diameter-disk (i.e., from the Sun’s diameter measure)
विष्कम्भ-मण्डलात्:
Apadana (अपादान)
TypeNoun
Rootviṣkambha (प्रातिपदिक) + maṇḍala (प्रातिपदिक)
Formतत्पुरुषसमास (determinative; ‘विष्कम्भस्य मण्डलम्’), नपुंसकलिङ्ग, पञ्चमी (ablative), एकवचन
चand
च:
Samuccaya (समुच्चय)
TypeIndeclinable
Rootca (अव्यय)
Formअव्यय, समुच्चयार्थक (conjunction)
एवindeed; just
एव:
Avadharana (अवधारण)
TypeIndeclinable
Rooteva (अव्यय)
Formअव्यय, अवधारणार्थक (emphatic particle)
भास्करात्from the Sun (in comparison)
भास्करात्:
Apadana (अपादान)
TypeNoun
Rootbhāskara (प्रातिपदिक)
Formपुंलिङ्ग, पञ्चमी (ablative), एकवचन
द्वि-गुणःtwofold; double
द्वि-गुणः:
Visheshana (विशेषण)
TypeAdjective
Rootdvi (प्रातिपदिक) + guṇa (प्रातिपदिक)
Formतत्पुरुषसमास (numeral determinative), पुंलिङ्ग, प्रथमा, एकवचन; विशेषण
शशीthe Moon
शशी:
Karta (कर्ता)
TypeNoun
Rootśaśin/śaśī (प्रातिपदिक)
Formपुंलिङ्ग, प्रथमा (nominative), एकवचन
अथthen; next
अथ:
Discourse marker (निपात)
TypeIndeclinable
Rootatha (अव्यय)
Formअव्यय, अनुक्रमणार्थक निपात
पृथिव्याःof the Earth
पृथिव्याः:
Shashthi-sambandha (षष्ठी-सम्बन्ध)
TypeNoun
Rootpṛthivī (प्रातिपदिक)
Formस्त्रीलिङ्ग, षष्ठी (genitive), एकवचन
वक्ष्यामिI shall state
वक्ष्यामि:
Kriya (क्रिया)
TypeVerb
Root√vac (वच् धातु)
Formलृट् (simple future), उत्तमपुरुष, एकवचन, परस्मैपद
प्रमाणम्measure
प्रमाणम्:
Karma (कर्म)
TypeNoun
Rootpramāṇa (प्रातिपदिक)
Formनपुंसकलिङ्ग, द्वितीया (accusative), एकवचन
योजनैःin yojanas; by yojanas
योजनैः:
Karana (करण)
TypeNoun
Rootyojana (प्रातिपदिक)
Formनपुंसकलिङ्ग, तृतीया (instrumental), बहुवचन
सहtogether with
सह:
Sahartha/Association (सहार्थ)
TypeIndeclinable
Rootsaha (अव्यय)
Formअव्यय, सहार्थक (comitative preposition/adverb)